Ik merk de laatste tijd een specifiek patroon in werk dat ik ontvang. Bijna elke dag. Van klanten, medewerkers, zakenpartners… bijna iedereen. Het ziet er verzorgd uit, leest soepel en lijkt af. Toch blijft na het lezen een ongemakkelijk gevoel hangen: dit helpt me niet verder. Het voelt niet fout, maar leeg.
Dat gevoel blijkt opvallend goed te corresponderen met wat onderzoekers inmiddels “workslop” noemen. In recent onderzoek onder ruim duizend fulltime werknemers zegt 40% dat zij in de afgelopen maand AI-gegenereerd werk ontvingen dat professioneel oogt, maar inhoudelijk weinig bijdraagt. Respondenten schatten dat ongeveer 15% van alle werkcontent die zij ontvangen hieronder valt. Dat is geen randverschijnsel meer, dat is structureel.
De impact zit vooral in wat erna komt. Gemiddeld kost het bijna twee uur om één geval van workslop te herstellen: herlezen, interpreteren, corrigeren, opnieuw maken. Omgerekend betekent dat een verborgen kostenpost van ongeveer 186 dollar per medewerker per maand. Voor een organisatie van 10.000 mensen loopt dat richting $9 miljoen per jaar aan verloren productiviteit. Tegelijk geeft 95% van de organisaties aan geen meetbare opbrengst te zien van hun investeringen in generatieve AI. Veel output, weinig effect.
Wat mij persoonlijk het meest raakt, zijn de relationele gevolgen. Meer dan de helft van de ontvangers voelt irritatie, ruim een derde verwarring en één op de vijf zelfs ergernis. Bijna de helft beoordeelt collega’s die workslop sturen als minder creatief, minder capabel of minder betrouwbaar. Een derde wil liever niet meer met die persoon samenwerken. Dat is geen soft sentiment, dat is schade aan samenwerking.
Het interessante is dat het onderzoek een duidelijk onderscheid laat zien in houding. Mensen die AI gebruiken om hun eigen denken te versterken, leveren aantoonbaar betere output dan mensen die AI gebruiken om denken te vermijden. Het probleem is dus niet AI, maar cognitieve uitbesteding zonder eigenaarschap.
Workslop is in mijn optiek geen technologische bijwerking, maar een kwaliteitscrisis die door AI zichtbaar en schaalbaar is geworden. Wie AI inzet zonder duidelijke normen, verplaatst werk in plaats van het te verminderen. Wie AI gebruikt als denkpartner, wint juist scherpte. De vraag is niet of we AI gebruiken. De vraag is of we nog herkennen wanneer werk echt iets bijdraagt.
