Kort antwoord: MiCA is de Europese verordening die cryptodiensten en cryptomunten onder toezicht brengt. Aanbieders hebben een vergunning nodig, uitgevers van stablecoins moeten aantoonbare reserves aanhouden, en marktmisbruik is expliciet verboden. Voor gewone bedrijven betekent het vooral dat u alleen nog zaken kunt doen met partijen die onder Europees toezicht staan.
Wie valt er onder MiCA?
Twee groepen. Uitgevers van cryptoactiva, waarbij de zwaarste regels gelden voor tokens die aan een valuta of aan een mandje waarden zijn gekoppeld. En dienstverleners: handelsplatformen, bewaarders, brokers, wisseldiensten en partijen die crypto beheren voor anderen.
Cryptoactiva die al onder bestaande financiële wetgeving vallen, zoals getokeniseerde effecten, vallen buiten MiCA en onder het reguliere regime. Dat onderscheid bepaalt welk vergunningenkader op u van toepassing is en het is de eerste vraag die u moet beantwoorden.
Welke verplichtingen gelden voor dienstverleners?
Een vergunning, om te beginnen, met eisen aan kapitaal, bestuur, bewaring van klantmiddelen en klachtafhandeling. Daarnaast informatieverplichtingen richting klanten, regels tegen belangenverstrengeling, en een verbod op marktmisbruik dat sterk lijkt op wat in de effectenwereld geldt.
Een vergunning die in één lidstaat is verleend, geldt in beginsel in de hele Unie. Dat paspoortmechanisme is voor de sector de belangrijkste winst van de verordening, omdat het einde maakt aan het lappendeken van nationale regimes.
Wat verandert er specifiek voor stablecoins?
Uitgevers moeten reserves aanhouden die daadwerkelijk gescheiden en toegankelijk zijn, ze moeten daarover rapporteren, en houders krijgen een recht op terugbetaling tegen nominale waarde. Voor stablecoins die groot genoeg worden om systeemrelevant te zijn, gelden aanvullende eisen en scherper toezicht.
Het praktische gevolg is dat een aantal buiten Europa uitgegeven stablecoins niet zonder meer aan Europese gebruikers mag worden aangeboden. Voor bedrijven die met digitale betalingen experimenteren, is de eerste vraag daarom niet welke munt handig is, maar welke munt hier is toegestaan. Meer daarover staat op de pagina over stablecoins voor bedrijven.
Wie houdt er in Nederland toezicht?
De Autoriteit Financiële Markten verleent de vergunningen en houdt gedragstoezicht, De Nederlandsche Bank is betrokken bij het prudentiële deel en bij uitgevers van aan geld gekoppelde tokens. Op Europees niveau spelen ESMA en EBA een rol bij standaarden en bij het toezicht op de grootste partijen.
Controleer bij de AFM welke partijen een vergunning hebben voordat u een overeenkomst tekent. Dat register is openbaar en het is de snelste due diligence die er bestaat.
Wat betekent dit voor een bedrijf dat crypto ontvangt of aanhoudt?
MiCA reguleert de aanbieders, niet uw eigen bezit. U hebt dus geen vergunning nodig om zelf cryptoactiva aan te houden of te accepteren als betaling. Wel krijgt u te maken met de gevolgen: uw dienstverlener moet vergund zijn, uw accountant zal vragen stellen over waardering en bewaring, en de regels rond witwasbestrijding gelden onverkort.
Leg vast wie binnen uw organisatie bevoegd is, waar de sleutels staan en wat er gebeurt als die persoon vertrekt. Dat laatste is een banaal punt dat in de praktijk voor de meeste ellende zorgt.
Hoe verhoudt MiCA zich tot andere Europese regels?
Het is één van meerdere lagen. Naast MiCA gelden de regels rond witwasbestrijding, de verordening over herkomstinformatie bij overboekingen, en voor financiële instellingen de eisen rond digitale weerbaarheid. Voor AI-toepassingen komt daar de AI Act bij.
De rode draad in al die verordeningen is dezelfde: Europa reguleert per activiteit en niet per technologie. Wie dat patroon eenmaal ziet, kan redelijk voorspellen hoe het volgende dossier eruit gaat zien.
Wilt u uw team bijpraten over digitale activa en regelgeving? Neem contact op voor een besloten sessie.