Gebruik de heldenreis voor je volgende presentatie

Gebruik de heldenreis voor je volgende presentatie

Gebruik de heldenreis voor je volgende presentatie: Titanic, James Bond, Star Wars en Harry Potter… Totaal verschillende films, maar toch hebben ze één ding gemeen: de structuur die is gebruikt voor het schrijven van het verhaal. Meer dan de helft van de best bekeken TED-talks en bekende toespraken van Al Gore, Margaret Thatcher en Martin Luther King hebben gebruikgemaakt van de hero’s journey van hoogleraar in de mythologie Joseph Campbell. In dit artikel bespreek ik de stappen die je kunt zetten in jouw heldenreis voor een volgende presentatie.

Op één uitzondering bij NASA na, zijn er gelukkig nog geen mensen overleden aan powerpoints. Maar we kennen allemaal de eindeloze, technische, data-overladen slidedecks die overlopen van bulletpoints, die het publiek wel mentaal ‘death by powerpoint’ maken.

Of ik nu zelf spreek op een event of een training geef, het vertellen van een verhaal staat altijd centraal. Je wil het publiek raken, verrassen en een boodschap meegeven die bijblijft, wordt doorverteld en het startpunt van iets is. Ik hoor vaak dat je in een zakelijke setting geen verhalen kan en zou moeten vertellen. Maar mensen herinneren zich de verhalen, niet de cijfers. Dit laten verschillende onderzoeken zien, vooral rondom de werking van de hersenen.

The most powerful person in the world is the storyteller. The storyteller sets the vision, values and agenda of an entire generation that is to come. – Steve Jobs

Activeer de happy hormones

In de breingebieden van Broca en Wernicke wordt volgens Harvard de informatie van jouw voordracht verwerkt. Als deze niet goed is omlijst door de spreker, dan gaat het brein dit zelf doen. Dit kan volgens de onderzoekers het verhaal juist in een verkeerde richting brengen. Het vertellen van een verhaal is daarnaast de enige manier om de hersenen op bepaalde gebieden te activeren. Zo kan het publiek de boodschap zich eigen maken, laat onderzoek van Princeton zien.

Niet alleen onderdelen van het brein, maar ook hormonen als cortisol, dopamine en oxytocine spelen een rol. Ze worden tijdens het luisteren naar een verhaal in jouw brein losgelaten, volgens onderzoek van Nature. Oxytocine zorgt voor empathie, wat belangrijk is voor de goede connectie met de spreker. Dopamine zorgt voor de emotionele reactie en daaruit vloeiende betrokkenheid bij het verhaal. En cortisol zorgt voor het opslaan van herinneringen, wat uiteraard handig is als je als spreker een verhaal wil vertellen dat tot actie aanzet.

De heldenreis

Feiten en cijfers zijn er genoeg, toch zie ik veel sprekers nog moeite hebben met het samenstellen van een verhaal. Het gebruik van de heldenreis kan in mijn optiek een geweldige structuur geven aan een verhaal, wat niet alleen het publiek inspireert, maar ook activeert.

Campbell ontwikkelde de hero’s journey in 1949 als framework van 17 stappen. Scriptschrijvers van Hollywood hebben dit teruggebracht tot 12. Het is een geweldige structuurtemplate voor het schrijven van verhalen die indruk maken, die bijblijven en die worden doorverteld. Niet alleen voor het schrijven van een filmscript, maar juist ook voor het samenstellen van een verhaal voor een presentatie.

De heldenreis uitstippelen

Campbell begon met 17 stappen, Hollywood maakte er 12 van en voor het geven van een presentatie heb ik het aantal stappen terug gebracht naar 6. De afgelopen jaren heb ik veel geëxperimenteerd met sprekers met de verschillende stappen en je ziet dat bepaalde elementen perfect in een boek of een film passen, maar écht niet in een presentatie.

De truc bij de heldenreis, is om niet jezelf als held neer te zetten, maar het publiek zich dat te laten voelen. Je stippelt de reis vervolgens met de volgende stappen uit.

1. De aftrap

Elk goed verhaal begint met de ‘why’. Waarom vertel je dit verhaal? Wat is de situatie die je daartoe heeft aangezet? Wat is jouw doel van het vertellen van dit verhaal: het publiek informeren, tot actie aanzetten, …?

2. De start van het avontuur

De echte trigger die jouw avontuur heeft gestart. Je ziet dit bij veel TED-talks, maar ook toespraken van bijvoorbeeld Al Gore en Steve Jobs terug in de persoonlijke anekdotes waarmee men altijd begint. Dit kan een positieve spark zijn die je opdeed op het werk, maar ook een bijna-doodervaring. Dit is hét moment dat het publiek moet vastlijmen aan de stoel en de telefoons laten wegleggen.

3. Kwetsbaarheden

Kwetsbaarheid is in mijn optiek een van de belangrijkste eigenschappen die je als spreker moet laten zien, om jouw verhaal en jezelf te verbinden met het publiek. In deze derde stap van de heldenreis bespreek je de spannende veranderingen, jouw onzekerheid bij deze reis en de stappen die je moet zetten buiten jouw comfortzone. Je zorgt niet alleen gelijk voor de goede verbinding met het publiek, maar geeft ook gelijk de kaders mee voor de rest van het verhaal.

4. Meet the mentor

Je gaat het avontuur niet zomaar starten zonder de juiste ervaring en wijsheid, die jou kan begeleiden tijdens de reis. Gandalf in The Lord of the Rings, Q in James Bond en Alfred in Batman zijn dit in de bekende films, maar volgens Campbell kan dit juist ook een symbool zijn.

In storytelling is autoriteit ontzettend belangrijk, dus in deze stap is het belangrijk om jezelf te positioneren als die fijne mentor, die graag inzichten, training, advies en vertrouwen geeft om de reis te maken en de uitdaging aan te gaan. Veel sprekers gebruiken deze stap om aan te geven wat hun achtergrond is bij het onderwerp.

5. Tegenslagen, Tegenwerpingen en Tegenstellingen

Overtuigen om iets te doen heeft vaak te maken met verandering. Verandering heeft vaak te maken met nieuwe manier van zijn, van werken en/of denken. Maar, je moet wel het publiek mee krijgen. De zesde stap in de heldenreis is ontzettend belangrijk, om het publiek voor te schotelen wat voor verandering er plaats zal vinden.

Je ziet dit terug in de meeste films: de verandering van het karakter van de hoofdpersonage, maar ook in veel bekende toespraken. Als je de toespraken van grootheden als Martin Luther King, Elon Musk en Steve Jobs analyseert, dan zie je dat ze vol zitten met contrasten. Positieve en negatieve krachten, die het publiek voors en tegens laten zien. Volgens onderzoek van Berkeley zijn mensen van nature aangetrokken door contrasten en stimuleert het de hersenen op verschillende plakken, waardoor je als luisteraar niet alleen beter betrokken raakt bij het verhaal, maar het ook nog eens beter onthoudt.

6. Bestemming bereikt

Je hebt de top van de berg bereikt! Tijdens bergbeklimmen heb ik geleerd om niet alleen vooruit, maar juist ook veel achteruit te kijken. Om te kijken welk pad je hebt gevolgd, te genieten van en te reflecteren op wat je allemaal al hebt afgelegd. Aan het einde van een presentatie is het altijd belangrijk om jouw verhaal goed af te ronden. Goede presentaties eindigen altijd met een duidelijke samenvatting van het afgelegde pad, de positieve en negatieve kanten en het uiteindelijke resultaat: de beloning.

De heldenreis is natuurlijk helemaal af met een krachtige ‘call-to-action’ op het einde, die uitnodigt voor het volgende avontuur!

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

What is the Metaverse? How can Blockchain play a role?

What is the Metaverse? How can Blockchain play a role?

Recently, Mark Zuckerberg shared Facebook’s plans to turn its social media business into a metaverse. And other companies are already developing metaverse-like products, such as Christian Louboutin and Fortnite. What is the metaverse? And how can blockchain technology help shape this? More on that in my newest blog.

Wi-Fi, smartphones, cryptocurrencies and augmented reality, they were all predicted in 1992 by ‘tech nostradamus’ Neal Stephenson in his book Snow Crash. Also known as the “Bible of Silicon Valley”. The book was even the source of inspiration for Google Maps. The metaverse is now starting to gain momentum.

What is the metaverse?

The metaverse is a valid social network. Besides communicating with each other here, you can also build and do things that were not possible in real life. Inspired by Burning Man, Second Life was founded 15 years ago, the first major metaverse.

Millions of people were part of this virtual community, including Barack Obama and a few hundred thousand Dutch people. Companies such as Philips, Nike and ABN AMRO had a virtual branch. Artists such as Direct performed on the virtual island ‘DropZone’ and the Dutch Political Party CDA even took to the virtual street to win souls. People paid with the virtual currency ‘Linden Dollar’ and met in the virtual bar, the predecessors of Bitcoin and Tinder.

The hype passed and the idea of ​​a metaverse was brought to the market in light variants, think of Facebook and Reddit. In the meantime, developments in the field of augmented reality and virtual reality have accelerated. Also through the acquisition of Facebook, Microsoft and Google of various companies in the sector.

Online gaming has undergone an insane growth and development in recent years, where various Second Life elements can also be found. Such as buying and setting up virtual environments and developing an online identity. Billions of dollars a year are now being spent in this in-game economy.

Facebook’s plans

Facebook also wants to transform the company into a metaverse. Now all kinds of companies were already developing metaverse-like products, from metaverse Christian Louboutin fashion shows to metaverse mushroom trips. The creator Epic of the wildly popular game Fortnite recently won $1 billion on its own metaverse vision.

It will be a massively participatory medium of a type that we really haven’t seen yet, with a fair economy in which all creators can participate, make money and be rewarded. — Tim Sweeney, CEO Epic Games

A company like Facebook takes this to a much higher level. This is due to the number of users of the platform, the knowledge of setting up a social medium and AR/VR and of course a large pocket of money to develop it.

This is going to be a really big part of the next chapter for the technology industry, It will be the next generation of the internet — Mark Zuckerberg

Zuckerberg wants to connect more than a billion people in this way. So this goes a bit further than reading a status on Facebook from a friend from another country. And also beyond an augmented reality app, with which you can see in real time what IKEA furniture in your home or make-up on your face might look like.

An environment that you are part of
What really matters is that as a user you feel that you are part of it. As if you are physically in it with other people, in a different place. That’s something most Frankwatching readers have probably never experienced, but many gamers have. Gaming platform Roblox, with over 120 million users, already offers such an environment. It is complete with its own identity, social network, its own rules and enforcement and even a functioning economy.

It’s the newest macro-goal for many of the world’s tech giants — Matthew Ball, Amazon

Facebook has now put 10,000 employees on metaverse projects, Google has already launched many cool projects, as has Amazon with Lumberyard and Sumerian. Apple will most likely launch its own AR glasses soon. With an amazing reach, the company obviously has great potential to set up its own metaverse with all kinds of different functionalities, which fit in nicely with its own products. But just like with Second Life, the strength will come from all organizations that will set up one metaverse together. Instead of all making their own world

A vision that spans many companies; the whole industry. It will be an embodied internet — Mark Zuckerberg

Get rid of the walled gardens
Leaving aside the cool plans of the big technology giants… the metaverse could, in my view, put many wrong developments around the internet back on the right track. The endless stream of disclosures and lawsuits surrounding privacy violations, the data silos that give an almost unassailable advantage in the field of AI, but also the far-reaching influence on many aspects of our lives, provide a fairly negative image of the big technology companies.

Everybody from an individual participant to a major developer should participate on equal terms. Only that way can you get a really enduring free and fair economy that is built on the same foundational principles as our country. If the metaverse is open, each company will still want to own some things. The principle here is every creator owns their original creations and has the right to make the profit from them — Tim Sweeney, CEO Epic Games

Within the developments I see a great role for blockchain technology, in 4 ways:

1. Decentralized organization

No central control by a company such as Facebook or Google, a government or a person, but by all participants collectively. In a decentralized way. Decentralized autonomous organizations (DAOs) are organizations without a central authority, which are governed on the basis of pre-programmed smart contracts. What Bitcoin does to money, a DAO does to organizations.

Within a DAO there are no hierarchies, everything is transparent and people who do work for the DAO are paid in cryptocurrencies.

You can already see this nicely in action at Decentraland, an open-source virtual reality initiative. It calls itself the first truly decentralized world, fully operating as DAO. In this interactive 3D world, anyone can buy a piece of LAND, visit a museum or club and take a gamble in a casino. Companies such as Coca-Cola sell virtual products and recently the first VR music festival was also organised.

2. Self-sovereign identity

Decentralized organizations are also nicely in line with a topic I wrote about in my previous article on Frankwatching: Self-sovereign identity (SSI). As a user, you are completely in control of your own identity and data. An ‘open metaverse’, built with ‘privacy by design’ and SSI, provides a great foundation for a world where the user decides with whom he/she shares his data and in what way.

No more creating an account for every part of the virtual environment, where you are obliged to leave all your identity and name and address details. Only 1 account that you manage yourself, carry with you and of which you only share the necessary.

3. Zero knowledge proofs

Going a step further Zero-knowledge proofs (ZKP), a blockchain solution that allows you to prove to another party that you are real. Or that you share your age or gender, for example, without revealing your identity.

An example is a mortgage at Rabobank or ING, which ZKP uses to verify whether your income is in the range to get a certain mortgage amount. Without disclosing your actual income. This principle can of course be used very widely, in metaverse, for example, if you speak white to a medical specialist and want to share certain data, but you prefer not to identify yourself.

4. Non-fungible tokens

One of the major contributions of blockchain technology to the metaverse is the Non-fungible tokens (NFTs), which I also wrote about before on Frankwatching. The buyer of the digital artwork Beeple, who paid $69 million for this NFT, has now built up an NFT collection of $189 million and wants to use it to set up virtual museums within metaverse.

Adidas held a virtual fashion show at Decentraland, where the designs were auctioned as NFT. Gucci has sold exclusive virtual bags for $4,000 each, more than the regular physical retail price. Rapper Travis Scott has sold 27.7 million tickets as NFT with his in-game Fortnite concert. Pieces of land on Decentraland have recently sold for more than $500,000.

Online environments are going to be very very big. NFT real estate could one day fetch millions of dollars — Frederic Chesnais, voormalig CEO

More and more companies and industries are working on concepts within metaverse environments. I can already see different brands capitalizing on the metaverse trend in all sorts of cool ways by launching products or boosting their branding. Accenture is even taking it a step further with the ‘Nth Floor Project’, building a metaverse for its more than half a million employees worldwide. This way these employees can come together.

Metaverse: Critical Sounds

As with many other technological developments, metaverse is also dismissed as a bubble and doomed. Think of online gaming and Bitcoin. The amounts paid for a virtual Gucci bag or a piece of virtual land are also grist to the mill for critics. In metaverse, everyone should be equal and the big differences that we see in our contemporary society should not exist.

Unfortunately, social networks without central control and monitoring have already shown what they can cause. Parler and Gab are ‘good’ examples of this. The main criticism, however, remains that “big tech” should not be given too much power within the metaverse, as they already control more and more of our daily lives. However, it is the parties that have the reach, the money and the knowledge to set up a metaverse.

A sandbox for nerds and innovators

In the past year we have rapidly started organizing, arranging and experiencing many more things virtually. Not only the vrimibo, entire weddings and funerals were organized online and the fitness industry is trembling with the masses of athletes who have exchanged the gym for online classes. Although the technology still seems far away, developments are moving very fast.

Although it is still mainly a sandbox for nerds and innovators to play in, I can already see a broad, far-reaching metaverse emerging in 2025. I’m looking forward to going to a virtual concert with a good friend from Singapore with a beer in hand. And doing a calisthenics workout with my sister. Until then, I will continue to satisfy my skin hunger in the old, familiar, physical world.

See, the world is full of things more powerful than us. But if you know how to catch a ride, you can go places — Neal Stephenson

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Wat is het metaverse en welke rol speelt blockchain hierin?

Wat is het metaverse en welke rol speelt blockchain hierin?

Wat is het metaverse en welke blockchain rol in metavesre: Recent deelde Mark Zuckerberg de plannen van Facebook om het bedrijf van social media om te vormen tot een metaverse. En ook andere bedrijven zijn al bezig met het ontwikkelen van metaverse-achtige producten, zoals Christian Louboutin en Fortnite. Wat is het metaverse? En hoe kan blockchain-technologie hier mede vorm aan geven? Dat lees je in dit artikel.

Wifi, smartphones, cryptovaluta en augmented reality, ze werden allemaal voorspeld in 1992 door ‘tech nostradamus’ Neal Stephenson in zijn boek Snow Crash. Ook wel de ‘bijbel van Silicon Valley’. Het boek was zelfs de inspiratiebron voor Google Maps. Het metaverse begint nu in een stroomversnelling te komen.

Wat is het metaverse?

Het metaverse is een virtueel sociaal netwerk. Je kunt hier niet alleen met elkaar communiceren, maar ook dingen bouwen en doen die in het echt onmogelijk waren. Geïnspireerd door Burning Man werd 15 jaar geleden Second Life opgezet, het eerste grote metaverse.https://www.linkedin.com/embeds/publishingEmbed.html?articleId=8235875696513038414

Miljoenen mensen waren onderdeel van deze virtuele gemeenschap, waaronder ook Barack Obama en een paar honderdduizend Nederlanders. Bedrijven als Philips, Nike en ABN AMRO hadden er een virtuele vestiging. Op het virtuele eiland ‘DropZone’ traden artiesten als Di-rect op en het CDA ging zelfs de virtuele straat op om zieltjes te winnen. Mensen betaalden met de virtuele munt ‘Linden Dollar’ en ontmoetten elkaar in de virtuele bar, de voorlopers van Bitcoin en Tinder.

De hype ging over en het idee van een metaverse werd in light varianten op de markt gebracht, denk aan Facebook en Reddit. Intussen zijn de ontwikkelingen op het gebied van augmented reality en virtual reality in een stroomversnelling gekomen. Ook door de overnames van Facebook, Microsoft en Google van verschillende bedrijven uit de sector.

Online gamen heeft de afgelopen jaren een waanzinnige groei en ontwikkeling doorgemaakt, waar ook verschillende Second Life-elementen zijn terug te vinden. Zoals het kopen en inrichten van virtuele omgevingen en het ontwikkelen van een online identiteit. In die in-game economie gaan inmiddels miljarden dollars per jaar om.

De plannen van Facebook

Ook Facebook wil het bedrijf dus omvormen tot een metaverse. Nu waren allerlei bedrijven al bezig met het ontwikkelen van metaverse-achtige producten, van metaverse modeshows van Christian Louboutin tot metaverse paddotrips. De maker Epic van de razendpopulaire game Fortnite haalde recent nog $1 miljard op om de eigen metaverse-visie verder uit te bouwen.

 It will be a massively participatory medium of a type that we really haven’t seen yet, with a fair economy in which all creators can participate, make money and be rewarded. – Tim Sweeney, CEO Epic Games

Een bedrijf als Facebook brengt dit naar een veel hoger level. Dit door het aantal gebruikers van het platform, de kennis van het opzetten van een social medium en AR/VR en uiteraard een grote zak geld om het te ontwikkelen.

This is going to be a really big part of the next chapter for the technology industry, It will be the next generation of the internet – Mark Zuckerberg

Zuckerberg wil meer dan een miljard mensen op deze manier met elkaar gaan verbinden. Dit gaat dus wat verder dan een status lezen op Facebook van een vriend uit een ander land. En ook verder dan een augmented reality app, waarmee je realtime kunt kijken hoe een IKEA-meubel in jouw woning of make-up op jouw gezicht eruit kan zien.

Een omgeving waar je onderdeel van bent

Het gaat er echt om dat je als gebruiker voelt dat je er onderdeel van bent. Alsof je er fysiek ook echt inzit met andere personen, op een andere plek. Dat is iets wat de meeste lezers van Frankwatching waarschijnlijk nog nooit hebben ervaren, maar veel gamers wel. Gamingplatform Roblox, met meer dan 120 miljoen gebruikers, biedt al een dergelijke omgeving. Deze is compleet met eigen identiteit, sociaal netwerk, eigen regels en handhaving en zelfs een functionerende economie.

It’s the newest macro-goal for many of the world’s tech giants – Matthew Ball, Amazon

Facebook heeft inmiddels 10.000 werknemers op metaverse-projecten gezet, Google heeft al veel gave projecten gelanceerd, net als Amazon met Lumberyard en Sumerian. Apple zal binnenkort zeer waarschijnlijk een eigen AR-bril lanceren. Het bedrijf heeft met een waanzinnig bereik uiteraard grote potentie om een eigen metaverse op te zetten met allerlei verschillende functionaliteiten, die mooi aansluiten op de eigen producten. Maar net als met Second Life, zal de kracht juist komen uit alle organisaties die samen één metaverse gaan inrichten. In plaats van allemaal een eigen wereld maken.

A vision that spans many companies; the whole industry. It will be an embodied internet – Mark Zuckerberg

Weg met de walled gardens

De gave plannen van de grote technologiegiganten daargelaten… het metaverse zou in mijn optiek juist veel foute ontwikkelingen rondom het internet weer op het goede spoor kunnen brengen. De eindeloze stroom onthullingen en rechtszaken rondom privacyschendingen, de datasilo’s die een vrijwel onaantastbare voorsprong geven op gebied van AI, maar ook de verregaande invloed op veel aspecten van ons leven, zorgen voor een redelijk negatief beeld over de grote technologiebedrijven.

Everybody from an individual participant to a major developer should participate on equal terms. Only that way can you get a really enduring free and fair economy that is built on the same foundational principles as our country. If the metaverse is open, each company will still want to own some things. The principle here is every creator owns their original creations and has the right to make the profit from them – Tim Sweeney, CEO Epic Games

Binnen de ontwikkelingen zie ik dan ook een geweldige rol weggelegd voor blockchain-technologie, op 4 manieren:

1. Decentrale organisatie

Geen centrale controle door een bedrijf als Facebook of Google, een overheid of een persoon, maar juist door alle deelnemers gezamenlijk. Op een decentrale manier. Decentrale autonome organisaties (DAOs) zijn organisaties zonder een centrale autoriteit, die worden bestuurd op basis van vooraf geprogrammeerde slimme contracten (smart contracts). Wat Bitcoin doet met geld, doet een DAO met organisaties.

Binnen een DAO zijn geen hiërarchieën, is alles transparant en worden mensen die werk verrichten voor de DAO betaald in cryptovaluta.

Je ziet dit al mooi in werking bij Decentraland, een open-source virtual reality-initiatief. Het noemt zichzelf de eerste echte decentrale wereld, volledig opererend als DAO. In deze interactieve 3D-wereld kan iedereen een stuk LAND kopen, een museum of club bezoeken en een gokje wagen in een casino. Bedrijven als Coca-Cola verkopen er virtuele producten en laatst werd ook het eerste VR-muziekfestival georganiseerd.

2. Self-sovereign identity

Decentrale organisaties liggen ook mooi in lijn met een onderwerp waar ik in mijn vorige artikel op Frankwatching over schreef: Self-sovereign identity (SSI). Als gebruiker weer helemaal ‘in control’ over jouw eigen identiteit en data. Een ‘open metaverse’, dat is gebouwd met ‘privacy by design’ en SSI, geeft een geweldige basis voor een wereld waar de gebruiker zelf bepaalt met wie hij/zij zijn gegevens deelt en op wat voor manier.

Niet meer voor elk onderdeel van de virtuele omgeving een account maken, waar je verplicht al jouw identiteits- en NAW-gegevens moet achterlaten. Maar 1 account die jij zelf beheert, bij je draagt en waarvan je alleen het noodzakelijke deelt.

3. Zero-knowledge proofs

Een stap verder gaan Zero-knowledge proofs (ZKP), een blockchain-oplossing waarmee je kunt bewijzen aan een andere partij dat je echt bent. Of dat je bijvoorbeeld jouw leeftijd of geslacht deelt, zonder dat je jouw identiteit prijsgeeft.

Een voorbeeld is een hypotheekverstrekking bij Rabobank of ING, die ZKP gebruiken om te verifiëren of jouw inkomen in de range zit om een bepaald hypotheekbedrag te krijgen. Zonder jouw daadwerkelijke inkomen prijs te geven. Dit principe kan uiteraard heel breed worden ingezet, in metaverse bijvoorbeeld als je een medische specialist wit spreken en bepaalde gegevens wil delen, maar jouw identiteit liever niet.

4. Non-fungible tokens

Een van de belangrijkste bijdragen van blockchain-technologie aan het metaverse, zijn de Non-fungible tokens (NFTs), waar ik ook eerder over schreef op Frankwatching. De koper van het digitale kunstwerk Beeple, die voor deze NFT $69 miljoen neerlegde, heeft inmiddels een NFT-collectie van $189 miljoen opgebouwd en wil hiermee binnen metaverse virtuele musea gaan inrichten.

Adidas heeft op Decentraland een virtuele fashionshow gehouden, waar de ontwerpen als NFT zijn geveild. Gucci heeft exclusieve virtuele tassen verkocht voor $4000 per stuk, meer dan de normale fysieke retailprijs. Rapper Travis Scott heeft met zijn concert binnen de game Fortnite 27.7 miljoen kaartjes als NFT verkocht. Stukken land op Decentraland zijn recent al voor meer dan $500.000 verkocht.

Online environments are going to be very very big. NFT real estate could one day fetch millions of dollars – Frederic Chesnais, voormalig CEO

Steeds meer bedrijven en industrieën zijn bezig met concepten binnen metaverse-omgevingen. Ik zie verschillende merken al op allerlei gave manieren inspelen op de metaverse-trend door producten te lanceren of hun branding te versterken. Accenture gaat zelfs een stap verder met het ‘Nth Floor Project’, waarmee het een metaverse aan het bouwen is voor de meer dan een half miljoen medewerkers wereldwijd. Zo kunnen deze medewerkers samenkomen.

Metaverse: kritische geluiden

Net als met veel andere technologische ontwikkelingen, wordt metaverse ook weggezet als bubbel en ten dode opgeschreven. Denk aan online gamen en Bitcoin. Ook de bedragen die worden betaald voor een virtuele Gucci-tas of een stuk virtueel land zijn koren op de molen voor criticasters. In metaverse zou juist iedereen gelijk moeten zijn en zouden de grote verschillen die we in onze hedendaagse maatschappij zien niet moeten kunnen bestaan.

Sociale netwerken zonder centrale controle en monitoring hebben helaas ook al laten zien wat ze kunnen veroorzaken. Parler en Gab zijn hier ‘goede’ voorbeelden van. De belangrijkste kritiek blijft echter dat ‘big tech’ niet te veel macht zou moeten krijgen binnen het metaverse, omdat ze al steeds meer van ons dagelijkse leven controleren. Het zijn echter wel de partijen die het bereik, het geld en de kennis hebben om een metaverse op te zetten.

Een zandbak voor nerds en innovators

We zijn het afgelopen jaar in rap tempo veel meer zaken virtueel gaan organiseren, regelen en beleven. Niet alleen de vrimibo, hele bruiloften en begrafenissen werden online georganiseerd en de fitness-industrie siddert van de massa’s sporters die de sportschool hebben ingeruild voor online lessen. Hoewel de technologie nog ver weg lijkt, gaan de ontwikkelingen ontzettend snel.

Hoewel het nu vooral nog een zandbak is voor nerds en innovators om in te spelen, zie ik in 2025 al een brede, verregaande metaverse ontstaan. Ik kijk er naar uit om dan met een goede vriend uit Singapore samen naar een virtueel concert te gaan met een biertje in de hand. En met mijn zusje een calisthenics workout te doen. Tot die tijd blijf ik mijn huidhonger stillen in de oude, vertrouwde, fysieke wereld.

See, the world is full of things more powerful than us. But if you know how to catch a ride, you can go places – Neal Stephenson

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Wanneer krijgen we ons eigen, digitale identiteit? Self-Sovereign Identity komt er aan!

Wanneer krijgen we ons eigen, digitale identiteit? Self-Sovereign Identity komt er aan!

Wanneer krijgen we ons eigen, digitale identiteit? Self-Sovereign Identity komt er aan: Een rijbewijs of identiteit in de portemonnee hebben is in onze westerse maatschappij zoiets normaals. Het is iets wat iedereen standaard heeft, waardoor we er bijna niet over nadenken. Of je nu rijk of arm bent, jong of oud. Vanaf het moment dat de ouders een kind aangeven bij de Gemeente, staat de officiële identiteit in de Basisregistratie Personen en krijg je een Burgerservicenummer. Komt daar straks een digitale identiteit, ofwel een Self-Sovereign Identity voor in de plaats? In dit artikel vertel ik alle ins en outs over deze nieuwe vorm van identiteit.

Een officiële identiteit is belangrijk en noodzakelijk bij het regelen van heel veel zaken in het leven. Van het regelen van een bankrekening en verzekering, tot het verkrijgen van een lening of hypotheek. En voor toegang tot vrijwel alle overheidsdiensten en tegenwoordig zelfs gebouwen. De privacy wet- en regelgeving heeft dit alleen maar meer aangescherpt. Daardoor wordt er steeds vaker gevraagd om jezelf te legitimeren.

Gebrek aan formele identiteit en identiteitsfraude

Maar zo vanzelfsprekend is een identiteit niet; meer dan 1 miljard mensen wereldwijd hebben geen officiële identiteit. Daardoor kunnen ze dus geen bankrekening openen, bedrijf opzetten, stemmen, gezondheidszorg of een officiële baan krijgen. Een van de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties, is dat alle mensen op onze aardbol in 2030 een formele identiteit hebben. Het heeft daarvoor de ID2020 Alliance opgericht.

Maar het zijn niet alleen de mensen die geen formele identiteit hebben, die daardoor grote problemen ondervinden in hun leven. Mensen mét een formele identiteit in Westerse landen, hebben problemen met hun formele identiteit, door grootschalige fraude. In Nederland is 1 op de 10 mensen slachtoffer van identiteitsfraude, wereldwijd waren dat er vorig jaar evenveel als dat er mensen in Nederland wonen en elke twee seconden komt daar weer een slachtoffer bij. Vorig jaar was de schade voor consumenten daardoor $56 miljard.

The one vulnerability being exploited across all systems is identity.

– Edward Snowden

Een van de meest onderbelichte, maar veelbelovende zaken waar blockchaintechnologie een geweldige impact gaat hebben, is Self Sovereign Identity (SSI): een digitale identiteit. Zelf weer ‘in control’ over jouw eigen identiteit. Niet alleen fysiek, maar ook digitaal. Controle over hoe jouw persoonlijke data wordt gedeeld met andere personen en/of partijen, zodat je alleen de noodzakelijke data deelt in een transactie of interactie.

One ID to rule them all

Bedenk maar eens op hoeveel plekken jouw adresgegevens bekend zijn vanwege online winkelen. Wat als je verhuist? Wat als door een datalek jouw wachtwoord bekend wordt bij hackers? Dan update je liever alles één keer vanaf jouw ‘wallet-app’ op de telefoon, dan alle partijen stuk voor stuk langs te gaan.

Jouw identiteit op jouw eigen telefoon bewaren en bewaken is niet alleen veel makkelijker in gebruik, maar volgens onderzoeken ook veel veiliger. Het gecontroleerd delen van jouw persoonlijke data, geeft daarnaast legio kansen van onschatbare waarde rondom analyse, samenwerking en voorspellingen. Daar werden in 1985 al door de maker van een van de voorlopers van Bitcoin, David Chaum, concrete voorstellen voor gedaan, maar begint nu toch echt handen en voeten te krijgen.

Digitale identiteit (SSI) in de praktijk

Het mooiste voorbeeld van het gebruik van blockchaintechnologie binnen de SSI-beweging, blijf ik het World Food Program van de Verenigde Naties in Jordanië vinden. Waar 400.000 vluchtelingen een digitaal ID hebben gekregen op hun mobiele telefoon. Met het scannen van het oog, kan men bijvoorbeeld betalen in een winkel zonder dat daar geld aan te pas komt. Of het eigen actuele medische dossier bij een zorgverlener tevoorschijn toveren. Vluchtelingen kunnen niet worden beroofd van geld wat ze van de VN hebben gekregen. En de VN kan perfect realtime zien welke goederen ze moet bijleveren in welke winkels en het medische dossier is altijd up-to-date en nooit meer zoek.

Ook de grootste democratie ter wereld, India, werkt al met een digitaal ID op basis van biometrische gegevens: Aadhaar. Inmiddels heeft 99% van de volwassen inwoners een Aadhaar ID, wat wordt gebruikt in alle interacties met de overheid. Van het betalen van belastingen tot inschrijven voor onderwijs. De overheid wordt hiermee een stuk efficiënter en ongevoeliger voor fraude. De Wereldbank noemde het dan ook al het meest geavanceerde ID-systeem van de wereld.

Baby op de blockchain

Veel overheden werken op de achtergrond aan een digitale identiteit. Van Tanzania, waar al de eerste baby op de blockchain werd geregistreerd tot Dubai die het Indiase Aadhaar 1-1 gaat kopiëren. Het is voor de Europese Unie een van de fundamentele bouwblokken van de Europese overheden om op te gaan focussen in de komende tijd. Daar werd in 2014 al een begin mee gemaakt met de electronic IDentification, Authentication and trust Services (eIDAS)-wetgeving. Die werd vorig jaar na veel experimenten en ervaringen vanuit koploper Estland grondig hervormd en zou volgend jaar oktober écht handen en voeten moeten krijgen.

In ons eigen land doet Rabobank al sinds 2016 onderzoek naar het gebruik van SSI en zijn er geweldige startups als Tykn die kant-en-klare SSI-oplossingen aanbieden. De Dutch Blockchain Coalition en Digicampus onderzoeken sinds vorig jaar de concrete mogelijkheden voor de Nederlandse overheid.

DigiD werkt al prima als centrale ID-oplossing bij overheden. Het wachten is dus op een decentraal SSI, waarmee je ook bij bedrijven kan authenticeren. De coronapandemie heeft de urgentie van een e-ID in een stroomversnelling gebracht, vanwege het vaccinatiepaspoort. Alle Europese overheden werken zowel individueel als gezamenlijk aan SSI. Het wachten is dus op de concrete doorvertaling, zoals bij het Indiase Aadhaar.

Zorgen om privacy bij SSI

De tegenstanders geven vooral hun zorgen rondom privacy bij een digitale identiteit aan. Blockchain staat bekend om haar onveranderlijke karakter. Terwijl we in Europa binnen de AVG-wetgeving juist het ‘recht om vergeten te worden’ kennen. Iets waar het EU Blockchain Observatory momenteel haar hersenen over laat kraken. Toch wordt er in India gekeken om ook Aadhaar op de blockchain te zetten, omdat het systeem nog steeds centraal de data opslaat. Wat uiteraard voor een gigantisch veiligheidsrisico zorgt.

Daarnaast rijst de vraag; moet je het ID verplichten bij bijvoorbeeld het aanmaken van een socialmedia-profiel, zodat je nooit meer anoniem kan reageren? Fake news, haatzaaierij en gemanipuleerde verkiezingen zouden daarmee als sneeuw voor de zon kunnen verdwijnen, maar een van de meest elementaire grondrechten; vrijheid van meningsuiting, kan erdoor wel flink in het gedrang komen.

De vele hacks die we dagelijks in het nieuws voorbij zien komen, zorgen voor steeds meer druk om op korte termijn concrete stappen te gaan zetten op SSI-gebied. Het komende jaar gaat binnen de Europese Unie dan ook een interessante worden, vanwege alle concrete plannen die ontvouwd gaan worden. Net als bij nieuwe technologische ontwikkelingen zoals autonoom autorijden en de CBDC’s is de technologie al vrij ver. Het zijn juist de ethische dilemma’s en praktische implicaties die de introductie ervan nog tegenhouden. We zijn in ieder geval goed op weg. En ik kijk dan ook uit naar alle gave ontwikkelingen in de komende maanden.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

When will we get our own digital identity? Self-Sovereign Identity is coming!

When will we get our own digital identity? Self-Sovereign Identity is coming!

Having a driver’s license or identity in your wallet is something normal in our Western society. It’s something everyone has as standard, so we hardly think about it. Whether you are rich or poor, young or old. From the moment the parents register a child with the Municipality, the official identity is recorded in the Personal Records Database and you will receive a Citizen Service Number. Will it soon be replaced by a digital identity, or a Self-Sovereign Identity? In this article I will tell you all the ins and outs about this new form of identity.

An official identity is important and necessary in arranging many things in life. From arranging a bank account and insurance, to obtaining a loan or mortgage. And for access to almost all government services and nowadays even buildings. The privacy laws and regulations have only made this more strict. As a result, more and more people are asked to identify themselves.

Lack of formal identity and identity fraud

But an identity is not so self-evident; more than 1 billion people worldwide have no official identity. As a result, they cannot open a bank account, set up a business, vote, receive healthcare or get an official job. One of the United Nations’ Sustainable Development Goals is that all people on our planet should have a formal identity by 2030. It has set up the ID2020 Alliance for this purpose.

But it is not only people who do not have a formal identity who experience major problems in their lives as a result. People with a formal identity in Western countries have problems with their formal identity due to large-scale fraud. In the Netherlands, 1 in 10 people is a victim of identity fraud, worldwide there were as many as there were people living in the Netherlands last year, and another victim is added every two seconds. Last year, the damage to consumers was $56 billion.

One of the most underexposed, but promising areas where blockchain technology will have a tremendous impact, is Self Sovereign Identity (SSI): a digital identity. You are back in control of your own identity. Not only physically, but also digitally. Control how your personal data is shared with other persons and/or parties, so that you only share the necessary data in a transaction or interaction.

One ID to rule them all

Just think in how many places your address details are known because of online shopping. What if you move? What if your password becomes known to hackers due to a data breach? Then you would rather update everything once from your ‘wallet app’ on the phone, than go through all parties one by one.

Storing and monitoring your identity on your own phone is not only much easier to use, but also much safer according to studies. The controlled sharing of your personal data also offers countless invaluable opportunities in terms of analysis, collaboration and predictions. Concrete proposals for this were already made in 1985 by the creator of one of Bitcoin’s predecessors, David Chaum, but it is now really starting to take shape.

Digital identity (SSI) in practice

The best example of the use of blockchain technology within the SSI movement, I continue to find the World Food Program of the United Nations in Jordan. Where 400,000 refugees have been given a digital ID on their mobile phone. By scanning the eye, for example, one can pay in a store without the need for money. Or conjure up your own current medical file with a healthcare provider. Refugees cannot be deprived of money they have received from the UN. And the UN can see perfectly real-time which goods it has to deliver to which stores and the medical file is always up-to-date and never lost again.

The largest democracy in the world, India, already works with a digital ID based on biometric data: Aadhaar. Today, 99% of adult residents have an Aadhaar ID, which is used in all interactions with the government. From paying taxes to enrolling in education. This makes the government a lot more efficient and less sensitive to fraud. The World Bank has already called it the most advanced ID system in the world.

Baby on the blockchain

Many governments are working on a digital identity in the background. From Tanzania, where the first baby has already been registered on the blockchain, to Dubai, which will copy the Indian Aadhaar 1–1. It is one of the fundamental building blocks of European governments for the European Union to focus on in the coming period. A start was made on this in 2014 with the electronic IDentification, Authentication and Trust Services (eIDAS) legislation. It was thoroughly reformed last year after many experiments and experiences from frontrunner Estonia and should really get fleshed out next October.

In our own country, Rabobank has been researching the use of SSI since 2016 and there are great startups like Tykn that offer turnkey SSI solutions. The Dutch Blockchain Coalition and Digicampus have been investigating concrete options for the Dutch government since last year.

DigiD already works well as a central ID solution for governments. So we have to wait for a decentralized SSI, with which you can also authenticate at companies. The corona pandemic has accelerated the urgency of an eID, because of the vaccination passport. All European governments are working individually and jointly on SSI. So we have to wait for the concrete translation, as with the Indian Aadhaar.

Concerns about privacy at SSI

The opponents mainly state their concerns about privacy with a digital identity. Blockchain is known for its immutable nature. While in Europe we know the ‘right to be forgotten’ within the GDPR legislation. Something the EU Blockchain Observatory is currently cracking its brains on. Nevertheless, India is also looking to put Aadhaar on the blockchain, because the system still centrally stores the data. Which of course creates a huge security risk.

In addition, the question arises; do you have to make the ID mandatory when, for example, creating a social media profile, so that you can never respond anonymously again? Fake news, hate speech and rigged elections could disappear like snow in the sun, but one of the most basic fundamental rights; freedom of expression can be seriously compromised.

The many hacks that we see in the news every day are creating more and more pressure to take concrete steps in the SSI field in the short term. The coming year will therefore be an interesting one within the European Union, because of all the concrete plans that will be unfolded. As with new technological developments such as autonomous driving and the CBDCs, the technology is already quite advanced. It is precisely the ethical dilemmas and practical implications that still prevent its introduction. In any case, we are well on our way. And I look forward to all the cool developments in the coming months.

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Een panel modereren: van domper naar sterkste onderdeel van het event

Een panel modereren: van domper naar sterkste onderdeel van het event

Een panel modereren: van domper naar sterkste onderdeel van het event: Het zou het sterkste onderdeel van een event kunnen zijn. Helaas zuigen de meeste panels die ik bijwoon op events de energie volledig uit mij. Ze laten mij hunkeren naar een individuele spreker of pauze. De afgelopen jaren heb ik veel fysieke en online panels mogen organiseren en hosten en geef op basis daarvan mijn 7 tips.

Zowel de inhoud als de uitvoering van panels zijn vaak verre van optimaal. Panelisten die een introductie over zichzelf geven die langer duurt dan het panel algemeen, langs elkaar heen praten en vooral bezig zijn zichzelf te verkopen. Het is voor veel events een lokkertje om sponsoren over de streep te trekken, maar helaas ook echt vaak een domper in het programma.

Wat is een panel op een event?

Eerst een stap terug, wat is een panel precies? Het is een conversatie die de host heeft met meer dan 1 persoon (anders is het een interview). Als ik zelf events organiseer of inkleur, dan probeer ik altijd minstens één panel te programmeren. Het zorgt ervoor dat je over bepaalde onderwerpen niet de mening van één persoon hoort, maar van een aantal, die ook gelijk op elkaar kunnen reageren.

Als je dit goed voorbereidt (ook qua deelnemers) en modereert, kan dat tot ontzettend rijke content zorgen. Daarnaast nodigt een panel in mijn optiek ook veel meer uit tot dialoog met het publiek. Maar ook hier, als je het goed voorbereidt en faciliteert. Daarnaast merk ik ook dat experts met een complexe agenda, liever een panel voorbereiden dan een keynote en daarmee makkelijker ‘binnen te halen’ zijn.

1. Zorg voor de ‘perfect prep’

Geen tijd, of de panellisten hebben geen tijd. De twee redenen waarom een panel vaak niet wordt voorbereid. Er wordt een mail uitgestuurd waar en wanneer je er moet zijn en daar blijft het vaak bij. Terwijl een goede voorbereiding het halve werk is.

Ik verplicht alle panellisten altijd om deel te nemen aan een gezamenlijke voorbereidingscall, om samen te kijken naar:

  • Het doel van het panel, zodat iedereen weet waarom ze deelnemen.
  • De structuur van het panel, zodat er geen onverwachte verrassingen zijn. Welke onderdelen er worden behandeld, in welke volgorde.
  • Het tijdskader per onderdeel, zodat mensen hier rekening mee kunnen houden.
  • De vragen en onderwerpen voorleggen, om te kijken of er niet iets tussenzit wat ongewenst is, of juist mist.

2. Voorkom eindeloze introducties

Een ‘moment of fame’ van de panellisten, de introductie die ze over zichzelf mogen geven. Helaas resulteert het maar wat vaak in hele corporate pitches, die er voor zorgen dat er bijna geen tijd meer is voor het panel zelf.

  • Stel voor als host om zelf iedereen te introduceren, zodat je dit volledig in de hand hebt.
  • Gebruik geen slides, die leiden alleen maar af.
  • Als panellisten zichzelf willen introduceren, vertel duidelijk het kader; ‘kan jij jezelf in 1 zin/minuut introduceren’.
  • Vraag om een aantal standaardzaken voor te bereiden, wat is de concrete achtergrond van het panellid over een onderwerp? Wat heeft zij/hij recent hierover geschreven/gepubliceerd? Zodat dit niet on-spot nog moet worden bedacht.

Ook is het belangrijk om een goede introductie te geven aan het publiek zelf. Ga er niet vanuit dat iedereen alle beschrijvingen van de website of een event-app leest.

  • Geef een korte introductie over het onderwerp en vertel waarom dit belangrijk is om te bespreken.
  • Vertel wat het doel is van het panel en wat het publiek kan verwachten.

Het gaat bij de introducties om de kennis en achtergrond van een persoon, niet de persoon zelf. Dus laat je ego thuis en zorg ervoor dat het publiek niet gelijk bij de introductie al afhaakt.

3. Vermijd een ping-pong-dialoog

Het publiek weet niet wat jij als host wil bespreken met de panellisten, dus zorg voor een duidelijke rode draad in de vragen. Net als dat je dat doet bij het geven van een presentatie.

  • Probeer te raden welke antwoorden je krijgt, zodat je de vervolgvraag kunt uitdenken en toekennen aan een ander panellid.
  • Zie het panel als een pingpong-spel; je doet een goede opzet als host en bent daarna constant bezig met over en weer ‘ping-pongen’. Niet iedereen hoeft steeds te antwoorden, dus ga niet ieder keer het rijtje panelisten af om te vragen wat iedereen er van vindt.
  • Tijd is kostbaar, dus probeer te focussen op nieuwe, nog niet eerder gehoorde inzichten.
  • Begin bij elke vraaglijn met een prikkelende vraag of statement en probeer een beetje controversie in het panel te krijgen. Alleen maar na-praters en ja-knikkers zit niemand op te wachten.
  • Geef zelf geen antwoorden, dat is niet jouw rol.
  • Je hoeft het publiek niet te vertellen wat zij er van moeten denken, dus probeer reacties als ‘grappig’, ‘interessant punt’ of ‘geweldig’ te voorkomen en jezelf als host zo neutraal mogelijk op te stellen.

4. Voorkom het konijnenhol

Een goede discussie kan al snel uit de hand lopen, als je kijkt naar tijd.

  • Zorg dat je een aftelklok op het podium hebt, waar je constant kunt zien hoe lang een panel nog duurt.
  • Budgetteer van te voren hoeveel tijd je ongeveer per onderdeel kwijt wil zijn.
  • Probeer te voorkomen dat je helemaal ‘down the rabbithole’ gaat en maar 1 onderwerp bespreekt.
  • Jij bent de host, dus je mag ook netjes mensen afkappen, als er te veel spreektijd wordt genomen; “dus wat je zegt is”, “en wat vind jij daarvan” (richting een andere panellist), “maar wat is jouw stelling/vraag nu precies?”

5. Vergeet het publiek niet

Vaak nemen toeschouwers de tijd om naar een panel te komen luisteren, zodat ze ook in dialoog kunnen treden met de panellisten zelf. Maar door slecht time-management van de host zelf, verdwijnt het laatste stukje mogelijke interactie met de zaal, als sneeuw voor de zon.

  • Zet een duidelijke notificatie (wekker op telefoon?) om de strakke overgang aan te geven aan het panel en de toeschouwers, voor de mogelijkheid tot het stellen van vragen.
  • De technische mogelijkheden zijn eindeloos, dus waarom zou je niet tijdens het panel al vragen van het publiek meenemen? Je kan vragen alvast digitaal laten voorsorteren en eventueel ook upvoten. Slido en Kahoot kunnen hier geweldig bij helpen.
  • Bedenk van tevoren goed hoe je in fysieke setting de vragen wil laten stellen. Een vrijwilliger met microfoon laten rondrennen en doorgeven, kan veel kostbare tijd schelen. Een Catchbox kan dan een geweldige uitkomst zijn.

6. Weg met de ‘mannels’

Je ziet de discussie steeds vaker -terecht- op LinkedIn voorbij komen. De aversie tegen de ‘mannels’, panels met alleen maar blanke mannen op leeftijd. Let hierop bij de voorbereiding en maak het eventueel bespreekbaar met de organisatie. Zorg voor diversiteit in je panel.

Een mooi voorbeeld vind ik het ‘Patients Included’ initiatief van Lucien Engelen, dat zicht richt op patiënten laten deelnemen aan programma’s op bijeenkomsten over de zorg. Zodat daar niet alleen de medische specialisten worden gehoord, maar ook kan worden geluisterd naar de mensen waar het allemaal om gaat.

7. Een sterk einde: that’s all folks!

Een sterk einde is net zo belangrijk als een krachtige start. Zorg er voor dat je deze goed voorbereidt:

  • Geef een of meerdere duidelijke take-aways.
  • Geef geen ‘final thought’, maar liever een scherpe eindvraag voor het publiek om te overdenken.
  • Probeer het in maximaal 30 seconden af te sluiten.
  • Vergeet niet om naast het panel, ook het publiek te bedanken.

Hopelijk helpen deze tips om jouw volgende panel het hoogtepunt te maken van het programma! Laat je ego thuis en zorg ervoor dat het publiek zich kan focussen op de conversatie. Mensen hebben een natuurlijke aversie tegen hosts die zelf de show willen stelen, terwijl dat zwaartepunt ergens anders zou moeten liggen. Een krachtige conversatie is gebaseerd op goed luisteren.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

NFTs: this is how you make them yourself & 4 bottlenecks for the future

NFTs: this is how you make them yourself & 4 bottlenecks for the future

Gucci shoes, chicken nuggets, chips and beer. They could be ingredients for an evening in a bar of how we still know it before corona. They are also all products of which a Non Fungible Token (NFT) is made. In this article I discuss the latest developments in the field of NFTs and how you can do one yourself.

It’s not just a few innovative creatives who have launched an NFT. Celebrities such as Snoop Dog, Paris Hilton and Edward Snowden, and companies such as McDonald’s, Pringles and Lego are also stepping in. There are more than 3 million items for sale at the time of writing and sales worldwide in the last two months are up 2882%. The marketplaces where you can create an NFT are popping up like virtual mushrooms with more than $750 million in investments in the past quarter. Wonderful developments, but I do see 4 of them all.

1. Tragedy of the meet
The idea makers of NFTs who first came up with NFTs in 2014 did so with an ideology that technology should give artists control over their own work. This would make it easy to sell and they can protect work from misuse by others. In my view, this is also not the basic principle why many creatives put their work on the blockchain, with an NFT.

That’s why I think it’s really cool to see how DJs like Don Diablo are now making money through NFTs by selling a unique song. Or how Nigerians can suddenly serve a simple market. But things like beer from the sound of a fart don’t give the concept a good name in my opinion. Not to mention the red pixel, which is currently on offer for $900,000.

The warnings are therefore flying around the ears of various experts on all sides. And not with the general warnings for sharp price falls and financial losses of investment. NFTs are recorded on the blockchain. Even though this technology has already been nicely developed in many areas in recent years, NFTs are still new.

Garrett Hardin described this as beautifully as ‘tragedy of the commons’. If there is a common resource that everyone has an individual incentive to exploit, it will eventually dry up for lack of regulation of common standards. I now see this happening in NFT land and that makes an impossible search.

2. 404! Artwork not found
The number of cases of people suddenly losing their NFT and getting a 404 for the place is very strong. As the owner of an NFT, you are really dependent on the platform where you bought the NFT. Just like for cryptocurrencies, there are no clear laws and regulations that describe what your rights are. You can therefore not knock on the door of any authorities if a platform appears to be off if you make a mistake yourself when digitally storing your NFT.

As a digital thief you no longer have to go to a museum with a crowbar in your bag. You can rob a digital museum from home. The number of reports of digital robberies and scams therefore strongly influenced.

3. Not your keys, not your art
As with cryptocurrencies, an NFT is managed by a so-called ‘private key’. This is a cryptographic key of numbers and letters. You can store it, just like with cryptocurrencies, or have it stored in the place where you bought it. In the latter case, the platform holds the private key. In a recent hack of an NFT exchange Nifty, all keys were stolen and moved to the hackers’ wallets. Lost their NFT as well. The hackers only have the private key to the wallets of the hackers. These are, because of the cryptographic background, uncrackable.

The credo ‘not your keys, not your wallet’, or in this context ‘not your art’, is very relevant here. Setting up your own wallet for your NFTs is highly recommended. Online with a browser plugin such as Metamask or offline with, for example, a Ledger. You can check whether your NFT is stored securely on the Checkmynft website.

4. Copyright Confusion
The work of several well-known artists, such as Shakespeare, Beethoven and Charles Dickens, has become cultural heritage after their deaths. This is free for everyone to use. Quarrels between Italy and Italy over the use of the opera La Bohème Germany resulted in a general European directive. This makes the work of the author, 70 years after his death, a public good. Something the owners of Disney and Superman have long held back in the United States.

The new, NFT way of making, selling and distributing art automatically raises the copyright question. The digital artwork of Beeple, which was sold for $69 million, has now been made into a website, with which you can generate a new Beeple with a simple click on the button. Can that just happen?

I toured several lawyers in the Netherlands, specialized in intellectual property and technology law. They mainly point to the fact that when you buy a work of art you have the right to use it for personal consumption or to resell it. You are purchasing ownership of the item, not copyright. An NFT is nothing more than a digital proof, a receipt, with which you can prove the authenticity and prove that you are the owner. That receipt is on the blockchain and can therefore not be adjusted and is transparent for everyone.

In principle, the artist can make and sell an infinite number of copies of the digital artwork, with a unique NFT associated with it. As a buyer, it is therefore highly recommended to do good due diligence with the artist before buying a work of art. Is it a unique work or a copy?

How do you make an NFT yourself?
Many creatives I speak to and poll about this are enthusiastic. It provides a worldwide sales market with a few mouse clicks. And because of the removal of all kinds of intermediaries, it also ensures a greater yield for the creative person himself. It is also easy to make and put up for sale an NFT yourself. I list the steps below, and also watch the video for more explanation.

https://www.youtube.com/watch?v=_fWfPVL6wOA

Step 1: Why do you want to make an NFT?
Before you start, I recommend that you first ask yourself why you want to make an NFT. In my previous article on NFTs, I wrote about the obscene energy consumption required to make an NFT. That touches a lot of sensitive strings worldwide. Are you doing it for fun? Or really because you have a serious creation that you would like to sell?

Step 2: elaborate the legal framework
Also work out the legal framework well. What about property when selling? In the field of copyright, intellectual property and possible royalties. Look carefully at the conditions of the platform where you upload. What do you all agree to?

Step 3: choose a sales platform
The largest NFT selling platform is OpenSea. This is also the easiest to use, so I’ll use that in the next steps. You need a digital wallet for this, of which Metamask is the most used and can easily be added as a plugin in, for example, Chrome or on the iPhone.

Step 4: Link your wallet
At the top right of the OpenSea site, click Create > Submit NFTs. Then you link your MetaMask account to OpenSea in the next step.

Step 5: Upload your artwork
If MetaMask is linked, you will see the My Collections screen. There is also a big blue button with Create, with which you can upload your digital artwork just as easily as you do with a video on YouTube. Just upload the file, enter the correct title, description and keywords and the NFT is ready!

Step 6: Verify the work
You just need to verify the NFT. You can do this by clicking the Create button again and clicking authorize in the automatically opened MetaMask window. After that, the NFT will be live on the platform.

Using a platform like OpenSea is free, so you can repeat this process as many times as you want.

Tulip bulbs and bubbles
Tens of billions of basketball cards were printed in the United States in the 1980s, after respected media outlets like the Wall Street Journal and the New York Times labeled them inflation hedges and millions of Americans bought them as investments. Like the internet bubble that emerged decades later and the previous cryptocurrency bubble in 2017, they all eventually burst due to oversupply.

The current madness will continue for a while. Respected analysts expect the market to be worth many billions by the end of this year. Work is now underway on environmentally friendly NFTs and NFT museums have been opened in China, Russia and the United States. The sector is developing so fast that there are new developments every week. I watch them with enthusiasm.

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

NFT’s: zo maak je ze zelf & 4 knelpunten voor de toekomst

NFT’s: zo maak je ze zelf & 4 knelpunten voor de toekomst

NFT’s: zo maak je ze zelf & 4 knelpunten voor de toekomst: Gucci-schoenen, kipnuggets, chips en bier. Het kunnen ingrediënten zijn voor een stapavond van hoe wij die nog kennen voor corona. Het zijn ook allemaal producten, waarvan een Non Fungible Token (NFT) is gemaakt. Mijn vorige blog (40.000 views!) gaat over NFT’s algemeen, in dit artikel ga ik dieper in op de nieuwste ontwikkelingen op gebied van NFT’s en hoe je er zelf een kunt maken.

Het zijn niet alleen maar een paar innovatieve creatievelingen die een NFT op de markt hebben gebracht. Ook beroemdheden als Snoop Dog, Paris Hilton en Edward Snowden, en bedrijven als McDonald’sPringles en Lego stappen erin. Er zijn op moment van schrijven meer dan 3 miljoen items te koop en de verkopen stegen wereldwijd in de afgelopen twee maanden met 2882%. De marktplaatsen waar je een NFT kunt maken, schieten als virtuele paddenstoelen uit de grond en haalden meer dan $750 miljoen aan investeringen op in het afgelopen kwartaal. Prachtige ontwikkelingen allemaal, maar ik zie wel 4 knelpunten.

1. Tragedie van de meent

De makers die in 2014 met het oorspronkelijke idee van NFT’s kwamen, deden dit vanuit een ideologie dat technologie artiesten de controle zou moeten geven over hun eigen werk. Zo zou het makkelijker te verkopen zijn en kunnen ze hun werk beschermen tegen misbruik van anderen. Dit is in mijn optiek ook nog steeds het basisprincipe waarom veel creatievelingen hun werk op de blockchain zetten, met een NFT.

Ik vind het daarom heel gaaf om te zien hoe dj’s als Don Diablo door NFT’s nu geld verdienen door een uniek nummer te verkopen. Of hoe Nigeriaanse kunstenaars ineens een wereldwijde markt kunnen bedienen. Maar zaken als bier of het geluid van een scheet geven in mijn optiek het concept geen goede naam. Om over de rode pixel, die momenteel voor $900.000 wordt aangeboden, nog maar niet te spreken.

De waarschuwingen vliegen ons dan ook aan alle kanten om de oren van verschillende experts. En dan niet alleen met de algemene financiële waarschuwingen voor scherpe koersdalingen en daarmee verlies van inleg. NFT’s worden vastgelegd op de blockchain. Ook al is deze technologie op veel vlakken al mooi doorontwikkeld in de afgelopen jaren, NFT’s zijn nog betrekkelijk nieuw.

Garrett Hardin omschreef dit zo mooi als ‘tragedy of the commons’. Als er een gemeenschappelijke bron is waarvan iedereen een individuele prikkel heeft om deze te uit te baten, dan zal deze uiteindelijk opdrogen bij gebrek aan regelgeving of gemeenschappelijke normen. Dit zie ik nu gebeuren in NFT-land en dat maakt het vinden van het gouden ei vrijwel onmogelijk.

2. 404! Kunstwerk niet gevonden

Het aantal gevallen van mensen die ineens hun NFT kwijt zijn en een 404-melding daarvoor in de plaats krijgen, is zeer sterk toegenomen. Je bent hier als eigenaar van een NFT ook echt afhankelijk van het platform waar je de NFT hebt gekocht. Er is, net als voor cryptovaluta, nog geen duidelijke wet- en regelgeving die aangeeft wat jouw rechten zijn. Je kunt dus bij geen instantie aankloppen als een platform eruit ligt of als je zelf een fout maakt bij het digitaal opslaan van jouw NFT.

Je hoeft als digitale dief niet meer met een breekijzer in de tas naar een museum. Je kunt lekker vanuit huis een digitaal museum leegroven. Met de gekte die wereldwijd momenteel plaatsvindt op gebied van NFT’s, is het aantal meldingen van digitale roven en oplichterijen dan ook sterk toegenomen.

3. Not your keys, not your art

Net als bij cryptovaluta, wordt een NFT beheerd door een zogenaamde ‘private key’. Dit is een cryptografische sleutel van cijfers en letters. Je kunt deze sleutel, net als bij cryptovaluta, op een eigen digitale of fysieke wallet opslaan, of op laten slaan op de beurs waar je hem gekocht hebt. Bij dat laatste houdt het platform de private key in handen. Bij een recente hack van een NFT-beurs Nifty werden allemaal sleutels gestolen en naar de wallets van de hackers verplaatst. Daarmee waren de oorspronkelijke eigenaren hun NFT dan ook kwijt. De private key van de wallets van de hackers hebben de hackers alleen zelf. Deze zijn, vanwege de cryptografische achtergrond, vrijwel niet te kraken.

Het credo ‘not your keys, not your wallet’, of in deze context ‘not your art’, is hier dan ook zeer relevant. Een eigen wallet inrichten voor jouw NFT’s is echt aan te raden. Online met een browser-plugin als Metamask of offline met bijvoorbeeld een Ledger. Op de website Checkmynft kun je checken of jouw NFT veilig is opgeslagen.

4. Copyright confusion

Het werk van verschillende bekende artiesten, zoals Shakespeare, Beethoven en Charles Dickens, is na hun dood cultureel erfgoed geworden. Dit is voor iedereen vrij om te gebruiken. Ruzie tussen Duitsland en Italië over het gebruik van de opera La Bohème zorgde voor een algemene Europese richtlijn. Dit maakt van het werk van de auteur, 70 jaar na overlijden, een publiek goed. Iets wat de eigenaren van Disney en Superman lang hebben tegengehouden in de Verenigde Staten.

Bij de nieuwe, NFT-manier van het maken, verkopen en verspreiden van kunst, komt dan ook automatisch de copyright-vraag naar boven drijven. Van het digitale kunstwerk van Beeple, dat voor $69 miljoen werd verkocht, is inmiddels een website gemaakt, waarmee je met een simpele klik op de button, een nieuwe Beeple kunt genereren. Mag dat zomaar?

Ik maakte een rondgang langs verschillende advocaten in Nederland, gespecialiseerd in intellectual property- en technologierecht. Ze wijzen voornamelijk op het feit dat je bij het kopen van een kunstwerk het recht hebt om het voor persoonlijke consumptie te gebruiken of om het door te verkopen. Je koopt het eigenaarschap van het item, niet gelijk het copyright. Een NFT is niets meer dan een digitaal bewijs, een bonnetje, waarmee je de echtheid kunt bewijzen en kunt aantonen dat jij de eigenaar bent. Dat bonnetje staat op de blockchain en is daardoor niet aan te passen en transparant voor iedereen.

In principe kan de kunstenaar oneindig veel kopieën maken van het digitale kunstwerk en verkopen, met een unieke NFT eraan gekoppeld. Als koper is het dan ook echt aan te bevelen om goede due dilligence te doen bij de kunstenaar, voordat je een kunstwerk koopt. Is het een uniek werk of een kopie?

Hoe maak je zelf een NFT?

Veel creatievelingen die ik spreek en hierover pols, zijn enthousiast. Het zorgt met een paar muisklikken voor een wereldwijde afzetmarkt. En vanwege het weghalen van allerlei tussenpersonen zorgt het ook voor een grotere opbrengst voor de creatieveling zelf. Het zelf maken en te koop zetten van een NFT is daarnaast ook eenvoudig. Ik zet de stappen hieronder op een rij, en kijk ook de video voor meer uitleg.https://www.linkedin.com/embeds/publishingEmbed.html?articleId=7056076870111838314

Stap 1: waarom wil je een NFT maken?

Voordat je begint, raad ik aan om je eerst goed af te vragen waarom je een NFT wil maken. In mijn vorige artikel over NFT’s schreef ik over het obscene energieverbruik, wat nodig is om een NFT te maken. Dat raakt wereldwijd heel wat gevoelige snaren. Doe je het voor de lol? Of ook echt omdat je een serieuze creatie hebt die je zou willen verkopen?

Stap 2: werk het juridische kader uit

Werk ook goed het juridische kader uit. Hoe zit het nu met eigendom bij verkoop? Op het gebied van copyright, intellectueel eigendom en mogelijke royalties. Kijk goed naar de voorwaarden van het platform waar je je uploadt. Waar ga je allemaal mee akkoord?

Stap 3: kies een verkoopplatform

Het grootste verkoopplatform van NFT’s is OpenSea. Dit is gelijk ook het makkelijkst om te gebruiken, dus dat zal ik in de vervolgstappen hanteren. Je hebt hiervoor een digitale wallet nodig, waarvan Metamask de meest gebruikte is en makkelijk is toe te voegen als plugin in bijvoorbeeld Chrome of op de iPhone.

Stap 4: Koppel je wallet

Rechts bovenin op de site van OpenSea klik je op Create > Submit NFTs. Daarna koppel je jouw MetaMask-account aan OpenSea in de volgende stap.

Stap 5: Upload je kunstwerk

Als MetaMask gekoppeld is, dan krijg je het scherm My Collections te zien. Daar staat ook een grote blauwe button met Create, waarmee je net zo gemakkelijk jouw digitale kunstwerk kunt uploaden als dat je dit met een video op YouTube doet. Kwestie van het bestand uploaden, de juiste titel, beschrijving en keywords ingeven en de NFT is klaar!

Stap 6: Verifieer het werk

Je moet de NFT enkel nog verifiëren. Dat kun je doen door nogmaals op de Create-knop te klikken en in het automatisch geopende venster van MetaMask op authorize te klikken. Daarna staat de NFT live op het platform.

Het gebruik van een platform als OpenSea is gratis, dus je kunt dit proces zo vaak herhalen als je wil.

Tulpenbollen en bubbels

Tientallen miljarden basketbalkaarten werden er gedrukt in de jaren 80 in de Verenigde Staten, nadat gerespecteerde media als de Wall Street Journal en de New York Times ze als inflation hedges hadden bestempeld en miljoenen Amerikanen ze kochten als investering. Net als de internetbubbel die het decennia erna ontstond en de eerdere cryptovaluta-bubbel in 2017, knapten ze allemaal uiteindelijk door het overaanbod.

De huidige gekte zal nog wel even zo doorzetten. Gerespecteerde analisten verwachten dat de markt aan het eind van dit jaar vele miljarden waard is geworden. Inmiddels wordt er hard gewerkt aan milieuvriendelijke NFT’s en zijn er NFT-musea geopend in ChinaRusland en de Verenigde Staten. De sector ontwikkelt zich zo snel, dat er elke week wel weer nieuwe ontwikkelingen zijn. Ik houd ze vol enthousiasme in de gaten.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

What’s next for cryptovaluta? 6 belangrijke trends

What’s next for cryptovaluta? 6 belangrijke trends

What’s next for cryptovaluta: 6 belangrijke trends: Volle spaarpotten, negatieve rentes, wantrouwen tegen overheden en banken, maar ook enthousiasme rondom nieuwe startups, nieuwe mogelijkheden en nieuwe technologie. De hype rondom cryptovaluta wordt met de dag groter en gekker. Wat kunnen we de komende maanden verwachten? In mijn nieuwste artikel deel ik de 6 belangrijkste ontwikkelingen die impact zullen hebben op de cryptovaluta-industrie de komende zomer.

Als je alleen maar gewend bent aan euro’s in de portemonnee, dan klinken de namen van de meer dan 9600 verschillende cryptovaluta je waarschijnlijk gek in de oren. Honden, hamburgers, dracula en sperma… Je kunt het zo gek niet verzinnen of er is wel een digitale munt naar vernoemd. Het zijn niet alleen meer de early adopters die deze digitale valuta kopen. Volgens een recent onderzoek van Markteffect hebben 700.000 Nederlanders er al in geïnvesteerd en zijn 3.5 miljoen dat van plan om in de komende maanden te gaan doen. Volgens onderzoek van Mastercard ligt dat percentage wereldwijd op 40%.

Elon Musk heeft laten zien hoe sterk de sector nog te beïnvloeden is met 1 tweet. Als we uitzoomen en kijken naar de vorige bullrun in 2017, dan zagen we daar ook elke maand wel een stevige correctie van -20%, die vervolgens snel weer herstelde. Het zal dan ook zeker niet de laatste correctie zijn op de markt. Vooral omdat het de afgelopen weken weer bewezen is hoe makkelijk dat te bewerkstelligen is.

1. De ontembare stier

Na de grote crash van Bitcoin eind 2017 en de ondergang van honderden andere digitale valuta – de zogenaamde ‘altcoins’ begin 2018 – zag ik de interesse in de onderliggende blockchain technologie en valuta net zo hard dalen als de koerswaarde van de valuta zelf. De spaarzame artikelen die in de media verschenen, waren vooral negatief van aard en gericht op de mislukte experimenten van veel organisaties en de vele mythes rondom criminaliteit en energieverbruik, die duidelijk niet goed werden onderzocht en onderbouwd. Bitcoin werd ondertussen al 411 keer ‘dood’ verklaard.

Het is prachtig om te zien hoe verschillende startups en organisaties de afgelopen jaren in de luwte hebben doorgebouwd aan hun producten. Nu de bloemen weer in bloei staan, worden veel van deze producten gelanceerd en vol enthousiasme door investeerders ontvangen. De waanzinnige hoeveelheid geld die is gespaard tijdens corona, de negatieve rente en het feit dat sparen ook al niks meer opbrengt, heeft er zeker voor gezorgd dat de interesse in cryptovaluta een vogelvlucht heeft genomen. De markt is nu ontzettend ‘bullish’.

De voorspellingen van gerenommeerde instituten als Bloomberg en banken als Goldman Sachs dat de prijs van Bitcoin nog kan stijgen naar 100-150 duizend euro, versterkt dit alleen maar. De marktwaarde is in een paar maanden van $200 miljard naar $2 triljoen gestegen. Met de voorspellingen over het aantal nieuwe investeerders in cryptovaluta, zal dat zeker sterk positief effect hebben op de prijzen en marktwaarde.

2. Naar de maan… of toch niet?

De gekte zorgt helaas ook voor verschillende schaduwkanten. Tijdens de vorige bullrun in 2017/2018 schreef ik over het belang van goed je ‘due dilligence’ doen, voordat je ergens geld in een cryptovaluta steekt.

Onderzoek van Bloomberg naar de vorige bullrun toonde aan dat 75% van de achterliggende cryptovaluta-projecten regelrechte scams waren. Dit resulteerde volgens vele rapporten in miljarden euro’s schade, die de (veelal kleine) investeerders van de een op de andere dag kwijt waren en niet meer terug konden krijgen.

Ook de vele hacks van beurzen, waar de cryptovaluta worden verhandeld, zorgen ervoor dat mensen hun digitale valuta verliezen. Volgens een onderzoek van de Verenigde Naties verdiende Noord Korea al meer dan $2 miljard aan deze hacks.

Mensen zijn opzoek naar een nog redelijk onbekende munt, waarvan ze hopen dat deze zeker nog gaat ‘m00nen’ (naar de maan gaan, crypto-taal voor zeer sterk stijgen in waarde). De op een na bekendste en grootste cryptovaluta, Ethereum, was bij de startverkoop bijvoorbeeld 30 cent waard en is inmiddels al qua waarde de $3000 voorbij gegaan.

Bij de zoektocht naar deze verborgen pareltjes stuiten mensen al snel op de crypto-influencers op kanalen als Twitter en YouTube, die verschillende cryptovaluta aanprijzen met teksten als ‘going to explode’ en ‘going to the moon’. Sommigen doen dit met een goede financieel-technische onderbouwing, zoals dit ook met aandelenprijzen gebeurt, sommigen puur met een ononderbouwd verhaal, waarvan later blijkt dat ze zijn betaald door de gepromote projecten zelf.

Met de sterk toegenomen waarde van cryptovaluta, het aantal investeerders en handelsbeurzen, wordt het voor hackers en scammers steeds lucratiever om actief te zijn op de markt. Ook al nemen de beveiligingsmaatregelen toe, het wordt steeds belangrijker om als eigenaar / investeerder goed te kijken naar de beveiliging van jouw accounts en opslag van de cryptovaluta zelf. Daar wordt vaak niet aan gedacht, met alle gevolgen van dien.

3. Tulpenbollen anno 2021

Net als in 2017/2018, verwacht ik dat ook nu de bubbel op een gegeven moment weer zal barsten en de prijzen van veel cryptovaluta zeer sterk zullen dalen. Na de vorige crash daalde de totale marktwaarde in een paar maanden met 80%, wat zelfs meer was dan de ‘dot-com-crash’.

De fundamentals zijn nu wel sterker. Ik verwacht bij veel projecten dat ze niet ineens gaan verdwijnen, omdat ze al producten en diensten aanbieden en daarmee een volwaardige startup / scale-up zijn geworden. Daarnaast hebben heel veel grote bedrijven, banken en investeerders in de verschillende cryptovaluta geïnvesteerd en aangegeven dit voor lange termijn te doen. Bitcoin treasuries geeft daarin een prachtig overzicht. Alle grote banken wereldwijd zijn inmiddels ook om en bieden cryptovaluta aan hun klanten aan, of gaan dat doen: UBSGoldman SachsMorgan Stanley en Deutsche bankNederlandse banken hebben aangegeven nog geen fan te zijn.

Verschillende cryptovaluta zijn in mijn optiek daardoor echt here to stay. Maar valuta waarvan zelfs de makers hebben aangegeven dat ze het voor de grap hebben gemaakt (zoals Dogecoin), zie ik op gegeven termijn qua waarde en aandacht weer in elkaar klappen. Er is zelfs al een ‘hondentokencategorie‘, met tokennamen als Shiba, Dogelon, Akita en Ourshib.

Bubbels zijn goed!

Zoals ik al in 2019 schreef: bubbels zijn naar mijn idee goed. Om het kaf van het koren te scheiden, de hype van iets af te halen en te focussen op échte problemen die een technologie te lijf kan gaan. Ze zorgen in rap tempo voor een bredere acceptatie, veel pr en groeigeld voor startups en budgetten voor organisaties om mee te experimenteren en door te bouwen.

Denk na voordat je investeert

Als investeerder in cryptovaluta is het ontzettend belangrijk om hier vooral zelf nuchter naar te kijken. Koop je een cryptovaluta omdat je net als in een regulier bedrijf waar je een aandeel van koopt, gelooft in de missie / visie / het product van het bedrijf? Of wil je vooral high risk high reward gokken op een sterke koersstijging? Helaas laat onderzoek zien dat 95% van de mensen die voor dat laatste kiest, zijn geld verliest.

Kijk dus nog eens goed naar jouw huidige portefeuille en eventuele toekomstige aankoopplannen, om te voorkomen dat je van een koude kermis thuiskomt de komende maanden.

4. Digitale El Dorado

Een van de grootste en snelst groeiende hypes binnen cryptovaluta en blockchain is momenteel zeker Non-Fungible Tokens (NFT’s). Steeds meer personen en organisaties omarmen de digitale kunst en collectibles. Onlangs steeg het totale handelsvolume op een dag naar het record van $1.5 miljard. Het zijn niet alleen meer de losse digitale kunstwerken, zoals Beeple, wat voor $69 miljoen werd verkocht. Op de recorddag werd voor een half miljard aan digitale items verkocht vanuit de Amerikaanse basketbalcompetitie NBA.

Traditionele financiële instituten treden nu mondjesmaat toe tot de wereld van cryptovaluta en zo zal het waarschijnlijk ook gaan met de creatieve sector. Van makers van kunst, muziek, films en boeken, tot sportclubs en game ontwikkelaars, die unieke digitale items op de blockchain zetten.

Oud-medewerkers van de twee grootste veilinghuizen in de wereld (Christie’s en Sotheby’s) hebben Lobus opgezet, waarmee het makkelijker wordt om kunstcollecties met NFT’s te managen, maar ook partieel te (ver-)kopen. Zo kun je bijvoorbeeld samen met een paar vrienden een digitaal kunstwerk aanschaffen.

Inmiddels heeft het grootste handelsplatform voor cryptovaluta in de wereld (Binance) ook aangekondigd dat zij een NFT-platform gaan opzetten. Dat zal het aantal NFT’s en de verkopen ervan nog meer doen stijgen wereldwijd. Hierdoor groeien de mogelijkheden om als cryptovaluta-investeerder te handelen in NFT’s.

5. Bitcoin bankieren

De financiële wereld wordt aan alle kanten opgeschud. De Europese richtlijn PSD2 maakt het voor grote technologiebedrijven als Google en Facebook mogelijk om de markt te betreden.

Een beetje overschaduwd door de NFT-hype, maar in mijn optiek minstens zo interessant, is Decentralized Finance (DeFi). Dit draait om decentrale financieringsinstrumenten zoals leningen, sparen en verzekeren, maar ook handel. Dezelfde producten die we dus al kennen vanuit banken en verzekeraars, maar het decentrale blockchain-karakter zorgt ervoor dat de tussenpersoon er tussenuit wordt gehaald.

Vorig jaar was deze markt een paar honderd miljoen waard, inmiddels is de totale waarde op moment van schrijven uitgegroeid tot $130 miljard, evenveel als de marktwaarde van banken als Deutsche Bank. De producten genereerden in de afgelopen maand zelfs al $250 miljoen voor de mensen die er geld in hebben gestoken.

DeFi in opkomst

De verschillende DeFi-cryptovaluta stijgen in hetzelfde tempo mee qua aantallen en waarde. De projecten groeien en ontwikkelen zich razendsnel door de gekte op de cryptovaluta-markt. Niet alleen de gratis pr, maar ook de hoeveelheid geld wat erin wordt geïnvesteerd, zorgt technologisch voor snelle, grote doorbraken.

Dat zijn niet alleen meer de losse startups. Hele ecosystemen worden gebouwd met DeFi-platformen, zoals Persistence. Waar de libertijns-anarchistische insteek van Bitcoin vooral was gericht op het overbodig maken van banken, zie je nu juist op veel vlakken een interessante samensmelting tussen de traditionele financiële instellingen (CeFi, Centralized Finance) en DeFi. Vanuit de European Payment Council is het project Spunta gekomen, een grote groep banken heeft project Marco Polo opgezet en een grote groep verzekeraars B3i. Het recentste hoogtepunt was de stap van de Europese Investeringsbank, die 100 miljoen ophaalde met een obligatie op het Ethereum-netwerk.

ING heeft in een recent rapport (pdf) aangegeven dat zij DeFi interessanter vinden dan Bitcoin. Een grote stap in de samensmelting van traditionele instituties en deze nieuwe decentrale varianten en een startpunt voor een waanzinnige ontwikkeling rondom digitale valuta.6.

Crypto Catch22

Het is een interessant spanningsveld om met voor- en tegenstanders van cryptovaluta van gedachten te wisselen over regulatie versus innovatie. Overheden zijn op allerlei vlakken bezig om innovatie te stimuleren, startups te faciliteren en een vestigingsklimaat te organiseren, zodat bedrijven graag in ons land gaan ondernemen. Aan de andere kant heeft de overheid als een van haar kerntaken het beschermen van burgers in de breedste zin van het woord.

Huidige beleid te streng

Media staan deze dagen bol van de artikelen over manipulatie binnen de cryptovalutamarkt en het onbegrip rondom het missen van de juiste regulatie. Nadat de Europese Unie aankondigde cryptovaluta toe te staan, wilde Nederland koploper en voorbeeld worden qua wet- en regelgeving op dat gebied. Helaas zijn door die strenge wet- en regelgeving al veel bedrijven gestopt of verhuisd naar een ander land.

Nu ben ik grote voorstander van het opzetten van een goed juridisch kader op het vlak van cryptovaluta. Maar als dat innovatie in de weg staat of zelfs wegjaagt, dan krijg ik mijn twijfels daarbij. Een recente rechtelijke uitspraak tussen De Nederlandse Bank en een handelaar in cryptovaluta bevestigde ook dat het huidige beleid te streng is.

Internationale samenwerking nodig

De recente beursgang van het cryptovalutabedrijf Coinbase is een belangrijke stap geweest voor de sector, aangezien het bedrijf vanaf begin af aan heeft aangegeven met de wetgevers samen te werken aan een gezond functionerende sector. Met de omvang van en zeer grote handelsvolumes die er nu plaatsvinden binnen de sector, kunnen overheden ook niet meer achterover zitten en toekijken. Daar is wel internationale samenwerking voor nodig. Als het mensen moeilijk wordt gemaakt om in Nederland Bitcoin te kopen, dan zijn ze met 1 klik bij een handelsplatform gevestigd op Malta, waar ze wel alle vrijheden hebben.

Het meest recente Crypto Crime Report van Chainalysis (het grootste blockchainanalyse-bedrijf ter wereld) laat zien dat minder dan 0.3% van de cryptovaluta-transacties ‘verdacht’ zijn en dat dit percentage constant blijft dalen. Iets wat oud CIA-directeur Michael Morell ook onderschrijft (pdf). Overheden zetten nog steeds vol in op de zogenaamde ‘Know Your Customer’ en ‘Anti Money Laundering’ wet- en regelgevingen, ook al is breeduit bekend dat deze niet effectief zijn.

Overheden reageren totaal verschillend

We zien overheden momenteel totaal verschillend reageren. India wil net als Turkije cryptovaluta verbieden. China loopt daar aantegen voorop met de ontwikkeling van de eigen Central Bank Digital Currencyde meeste blockchain-patenten wereldwijd. En recent was er ook de uitspraak vanuit de centrale bank, dat Bitcoin een ‘alternatieve investering is’. Ook al zorgt het volgens de regering voor ‘blackouts’ van stroom, blijft Iran het ‘minen’ van cryptovaluta zoals Bitcoin stimuleren.

We hebben de afgelopen jaren gezien hoe veel bedrijven zijn ontstaan en gegroeid, ondanks de steeds strengere wetgeving. Van Uber en Airbnb tot Google en AliBaba. Ook binnen cryptovaluta verwacht ik de komende maanden dat wet- en regelgeving zijn impact gaat hebben op de dienstverlening. Belangrijke stappen om de sector volwassener te maken en daarmee ook beter bereikbaar voor het grote publiek.

Meer dan een munt

Door de focus van veel media op de prijzen van cryptovaluta vergeten we in mijn optiek bijna waar alle innovatie om draait: de gave producten en diensten die worden ontwikkeld.

  • Als eerste Nederlandse voetbalclub bracht het Limburgse Fortuna Sittard een eigen fan token uit. Fans kunnen hiermee op allerlei manieren beter betrokken raken bij de club.
  • Adam Curry biedt met zijn ‘Podcast 2.0’ model luisteraars van podcasts de mogelijkheid om per geluisterde minuut de maker te bedanken / belonen met Bitcoin.
  • In Heerlen worden burgers beloond voor vrijwilligerswerk met cryptovaluta.
  • Facebook bouwt druk door aan zijn eigen digitale munt ‘DIEM’ en is daarvoor in zee gegaan met een bedrijf dat de uitgifte van de munten gaat bewerkstelligen.

Er komen dagelijks nieuwe ontwikkelingen bij, gevoed door de grote nieuwe hoeveelheid innovatiegeld dat momenteel de sector in wordt gepompt.

The new, the next, the never heard off

Steve Jobs wilde met de introductie van de iPhone vooral een gave telefoon op de markt zetten. Niemand had destijds kunnen verzinnen dat we anno 2021 meer dan 4 uur per dag met het apparaat zouden werken, met applicaties als Instagram, Uber en Google Maps.

Datzelfde is het geval met cryptovaluta: we kunnen alleen maar dromen over wat de volgende stappen zullen zijn. Ethereum begon als ‘supercomputer van de wereld’ met zogenaamde ‘smart contracts’, maar is inmiddels ook het fundament geworden voor de hele DeFi- en NFT-wereld. Het wachten is op de nieuwste, briljante uitvinding. Een ding is zeker: crypto is here to stay.

Dit artikel is geen financieel advies en moet ook niet zo worden gezien. Het is mijn mening en moet enkel worden gezien vanuit een informatieve insteek. Doe je eigen onderzoek voordat je in cryptovaluta investeert.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

What’s next for cryptocurrencies? 6 key trends

What’s next for cryptocurrencies? 6 key trends

Full piggy banks, negative interest rates, mistrust of governments and banks, but also enthusiasm for new startups, new possibilities and new technology. The hype surrounding cryptocurrency is getting bigger and crazier by the day. What can we expect in the coming months? In my latest article, I share the 6 key developments that will impact the cryptocurrency industry this coming summer. If you are only used to euros in your wallet, the names of the more than 9,600 different cryptocurrencies probably sound crazy to you. Dogs, hamburgers, Dracula and sperm… You can think of it as crazy as a digital currency has been named after it. It is no longer just the early adopters who buy these digital currencies.

According to a recent market effect study, 700,000 Dutch people have already invested in it and 3.5 million plan to do so in the coming months. According to research by Mastercard, that percentage is 40% worldwide.

Elon Musk has shown how strongly the sector can still be influenced with 1 tweet. If we zoom out and look at the previous bull run in 2017, we also saw a strong correction of -20% every month, which then quickly recovered. It will certainly not be the last correction in the market. Especially because in recent weeks it has been proven again how easy this is to achieve.

The Indomitable Bull

After the major crash of Bitcoin in late 2017 and the demise of hundreds of other digital currencies — the so-called ‘altcoins’ in early 2018 — I saw interest in the underlying blockchain technology and currencies fall just as much as the value of the currency itself. The few articles that appeared in the media were mainly negative in nature, focusing on the failed experiments of many organizations and the many myths surrounding crime and energy consumption, which were clearly not properly researched and substantiated. Bitcoin has since been declared “dead” 411 times.

It is wonderful to see how various startups and organizations have continued to build their products in the lee in recent years. Now that the flowers are blooming again, many of these products are being launched and enthusiastically received by investors. The insane amount of money saved during corona, the negative interest and the fact that saving is no longer profitable, has certainly ensured that interest in cryptocurrencies has taken a bird’s-eye view. And, The market is now very bullish.

The predictions of renowned institutions such as Bloomberg and banks such as Goldman Sachs that the price of Bitcoin can still rise to 100–150 thousand euros, only reinforces this. Moreover, The market value has risen from $200 billion to $2 trillion in just a few months. With the predictions about the number of new investors in cryptocurrencies, this will certainly have a strong positive effect on prices and market value.

2. To the moon… or not?

Unfortunately, the madness also creates various shadow sides. During the previous bull run in 2017/2018, I wrote about the importance of doing your due diligence before putting money into a cryptocurrency somewhere.

Bloomberg’s research into the previous bull run showed that 75% of the underlying cryptocurrency projects were outright scams. According to many reports, this resulted in billions of euros in damage, which the (mostly small) investors lost overnight and could not get back.

The many hacks of exchanges, where the cryptocurrencies are traded, also cause people to lose their digital currencies. North Korea has already made more than $2 billion from these hacks, according to a United Nations study.

People are looking for a still relatively unknown currency, which they hope will certainly ‘m00nen’ (go to the moon, crypto language for very strong rise in value). For example, the second best known and largest cryptocurrency, Ethereum, was worth 30 cents at its opening sale and has already surpassed $3,000 in value.

Crypto Influencers

In the search for these hidden gems, people quickly come across the crypto influencers on channels like Twitter and YouTube, who promote various cryptocurrencies with texts like “going to explode” and “going to the moon”. Some do this with a good financial-technical substantiation, as is also the case with stock prices, some purely with an unsubstantiated story, which later turns out to be paid for by the promoted projects themselves.

With the greatly increased value of cryptocurrencies, the number of investors and trading exchanges, it is becoming more and more lucrative for hackers and scammers to be active in the market. Even though security measures are increasing, it is becoming increasingly important as an owner / investor to take a good look at the security of your accounts and storage of the cryptocurrency itself. This is often not thought of, with all the consequences that entails.

3. Tulip bulbs in 2021

Just like in 2017/2018, I expect that the bubble will burst again at some point and the prices of many cryptocurrencies will fall very sharply. After the previous crash, the total market value fell by 80% in a few months, which was even more than the ‘dot-com crash’.

The fundamentals are stronger now. I expect that many projects will not suddenly disappear, because they already offer products and services and have thus become a full-fledged startup / scale-up. In addition, many large companies, banks and investors have invested in the various cryptocurrencies and have indicated that they will do so for the long term. Bitcoin treasuries provides a wonderful overview. All major banks worldwide have now also switched and are offering, or are going to offer, crypto to their customers: UBS, Goldman Sachs, Morgan Stanley and Deutsche bank. Dutch banks have indicated that they are not yet a fan.

In my view, various cryptocurrencies are therefore really here to stay. But currencies that even the creators have indicated that they created for fun (such as Dogecoin), I see in value and attention collapsing again in due course. There’s even a “dog token category” already, with token names like Shiba, Dogelon, Akita, and Ourshib.

Bubbles are good!

As I wrote in 2019: bubbles are good in my opinion. To separate the wheat from the chaff, take the hype off something and focus on real problems that a technology can tackle. They are rapidly providing wider acceptance, lots of PR and growth money for startups and budgets for organizations to experiment with and build on.

Think before you invest

As an investor in cryptocurrencies, it is extremely important to take a sober look at this yourself. Do you buy a cryptocurrency because just like in a regular company that you buy a share of, you believe in the mission / vision / product of the company? Or do you mainly want to gamble high risk high reward on a strong price increase? Unfortunately, research shows that 95% of people who choose the latter lose their money.

So take a good look at your current portfolio and any future purchase plans, to avoid coming home from a cold fair in the coming months.

4. Digital El Dorado

One of the biggest and fastest growing hypes in cryptocurrency and blockchain right now is certainly Non-Fungible Tokens (NFTs). More and more individuals and organizations are embracing digital art and collectibles. Recently, the total trading volume rose to the all-time high of $1.5 billion in one day. It’s not just the individual digital artworks anymore, like Beeple, which sold for $69 million. On the record day, half a billion worth of digital items were sold from the American basketball league NBA.

Traditional financial institutions are now slowly entering the world of cryptocurrencies, and so will the creative sector. From makers of art, music, films and books, to sports clubs and game developers, who put unique digital items on the blockchain.

Former employees of the two largest auction houses in the world (Christie’s and Sotheby’s) have set up Lobus, which makes it easier to manage art collections with NFTs, but also to (sell) partial ones. For example, you can purchase a digital artwork together with a few friends.

Meanwhile, the largest cryptocurrency trading platform in the world (Binance) has also announced that they are setting up an NFT platform. This will further increase the number of NFTs and their sales worldwide. As a result, the opportunities to trade in NFTs as a cryptocurrency investor are growing.

5. Bitcoin banking

The financial world is being shaken on all sides. The European PSD2 directive makes it possible for large technology companies such as Google and Facebook to enter the market.

A bit overshadowed by the NFT hype, but in my view at least as interesting is Decentralized Finance (DeFi). This revolves around decentralized financing instruments such as loans, savings and insurance, but also trade. The same products that we already know from banks and insurers, but the decentralized blockchain character ensures that the intermediary is removed.

Last year this market was worth a few hundred million, now the total value at the time of writing has grown to $130 billion, as much as the market value of banks like Deutsche Bank. In fact, the products have generated $250 million in the past month for the people who have invested in them.

DeFi on the rise

The various DeFi cryptocurrencies are growing at the same pace in numbers and value. The projects are growing and developing at lightning speed due to the madness in the cryptocurrency market. Not only the free PR, but also the amount of money invested in it, ensures rapid, major technological breakthroughs.

These are no longer just individual startups. Entire ecosystems are built with DeFi platforms, such as Persistence. Where the libertine-anarchist approach of Bitcoin was mainly aimed at making banks superfluous, you now see an interesting merger in many areas between the traditional financial institutions (CeFi, Centralized Finance) and DeFi. The Spunta project came from the European Payment Council, a large group of banks has set up the Marco Polo project and a large group of insurers B3i. The most recent highlight was the move by the European Investment Bank, which raised 100 million with a bond on the Ethereum network.

ING has indicated in a recent report (pdf) that they find DeFi more interesting than Bitcoin. A big step in the amalgamation of traditional institutions and these new decentralized variants and a starting point for an insane development around digital currencies.

6.Crypto Catch22

It is an interesting field of tension to exchange ideas with supporters and opponents of cryptocurrencies about regulation versus innovation. Governments are working in all kinds of areas to stimulate innovation, facilitate start-ups and organize a business climate, so that companies like to do business in our country. On the other hand, one of its core tasks is to protect citizens in the broadest sense of the word.

Current policy too strict
Media these days are full of articles about manipulation within the cryptocurrency market and the lack of understanding surrounding the lack of the right regulation. After the European Union announced that it would allow cryptocurrencies, the Netherlands wanted to become a frontrunner and example in terms of legislation and regulations in that area. Unfortunately, due to these strict laws and regulations, many companies have already stopped or moved to another country.

Now I am a big proponent of setting up a good legal framework in the field of cryptocurrencies. But if that stands in the way of innovation or even drives it away, I have my doubts about it. A recent court ruling between De Nederlandsche Bank and a cryptocurrency trader also confirmed that the current policy is too strict.

International cooperation needed

The recent IPO of cryptocurrency company Coinbase has been an important step for the industry, as the company has signaled from the outset that it is working with lawmakers to ensure a well-functioning industry. With the size and very large trading volumes now taking place within the sector, governments can no longer sit back and watch. This requires international cooperation. If it is made difficult for people to buy Bitcoin in the Netherlands, then they are with 1 click at a trading platform located in Malta, where they do have all the freedoms.

The most recent Crypto Crime Report from Chainalysis (the largest blockchain analysis company in the world) shows that less than 0.3% of cryptocurrency transactions are “suspicious” and that this percentage continues to decline. Something that former CIA director Michael Morell also endorses (pdf). Governments are still fully committed to the so-called ‘Know Your Customer’ and ‘Anti Money Laundering’ laws and regulations, even though they are widely known to be ineffective.

Governments react completely differently

We are currently seeing governments react completely differently. India, like Turkey, wants to ban cryptocurrencies. China is leading the way with the development of its own Central Bank Digital Currency, the most blockchain patents worldwide. And recently there was also the statement from the central bank that Bitcoin is an ‘alternative investment’. Even though it is causing power blackouts, according to the government, Iran continues to encourage the mining of cryptocurrencies such as Bitcoin.

In recent years we have seen how many companies have emerged and grown, despite increasingly strict legislation. From Uber and Airbnb to Google and AliBaba. I also expect that legislation and regulations will have an impact on the services within cryptocurrencies in the coming months. Important steps to make the sector more mature and thus more accessible to the general public.

More than a coin

In my view, due to the focus of many media on the prices of cryptocurrencies, we almost forget what all innovation is about: the cool products and services that are being developed.

The Limburg Fortuna Sittard was the first Dutch football club to release its own fan token. This allows fans to become more involved with the club in all sorts of ways. With his ‘Podcast 2.0’ model, Adam Curry offers podcast listeners the opportunity to thank / reward the creator with Bitcoin for every minute listened. In Heerlen, citizens are rewarded for volunteering with cryptocurrencies. Facebook is busy building its own digital currency ‘DIEM’ and has therefore teamed up with a company that will arrange the issuance of the coins. New developments are added daily, fueled by the large new amount of innovation money that is currently being pumped into the sector.

The new, the next, the never heard off

Steve Jobs wanted to put a cool phone on the market with the introduction of the iPhone. At the time, no one could have imagined that in 2021 we would work more than 4 hours a day with the device, with applications such as Instagram, Uber and Google Maps.

The same is the case with cryptocurrencies: we can only dream about what the next steps will be. Ethereum started out as the ‘supercomputer of the world’ with so-called ‘smart contracts’, but has now also become the foundation for the entire DeFi and NFT world. Waiting for the latest, brilliant invention. One thing is certain: crypto is here to stay.

This article is not financial advice and should not be viewed as such. It is my opinion and should only be seen from an info point

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Mijn wekelijkse

Shot inspiratie

Elke week ontvangen 400+ mensen een shot deep-tech inspiratie. Ook ontvangen? Schrijf je hier rechts gratis in.

Ik spam nooit en gebruik het mailadres
alleen voor deze nieuwsbrief.

Copyright © 2026 Jan Scheele

Ook elke week een shot deeptech inspiratie?

Meld je aan om elk weekend een gratis shot inspiratie te ontvangen in de mailbox.

Ik spam nooit en gebruik het mailadres
alleen voor deze nieuwsbrief.

Paid Search Marketing
Search Engine Optimization
Email Marketing
Conversion Rate Optimization
Social Media Marketing
Google Shopping
Influencer Marketing
Amazon Shopping
Explore all solutions