Wanneer krijgen we ons eigen, digitale identiteit? Self-Sovereign Identity komt er aan!

Wanneer krijgen we ons eigen, digitale identiteit? Self-Sovereign Identity komt er aan!

Wanneer krijgen we ons eigen, digitale identiteit? Self-Sovereign Identity komt er aan: Een rijbewijs of identiteit in de portemonnee hebben is in onze westerse maatschappij zoiets normaals. Het is iets wat iedereen standaard heeft, waardoor we er bijna niet over nadenken. Of je nu rijk of arm bent, jong of oud. Vanaf het moment dat de ouders een kind aangeven bij de Gemeente, staat de officiële identiteit in de Basisregistratie Personen en krijg je een Burgerservicenummer. Komt daar straks een digitale identiteit, ofwel een Self-Sovereign Identity voor in de plaats? In dit artikel vertel ik alle ins en outs over deze nieuwe vorm van identiteit.

Een officiële identiteit is belangrijk en noodzakelijk bij het regelen van heel veel zaken in het leven. Van het regelen van een bankrekening en verzekering, tot het verkrijgen van een lening of hypotheek. En voor toegang tot vrijwel alle overheidsdiensten en tegenwoordig zelfs gebouwen. De privacy wet- en regelgeving heeft dit alleen maar meer aangescherpt. Daardoor wordt er steeds vaker gevraagd om jezelf te legitimeren.

Gebrek aan formele identiteit en identiteitsfraude

Maar zo vanzelfsprekend is een identiteit niet; meer dan 1 miljard mensen wereldwijd hebben geen officiële identiteit. Daardoor kunnen ze dus geen bankrekening openen, bedrijf opzetten, stemmen, gezondheidszorg of een officiële baan krijgen. Een van de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties, is dat alle mensen op onze aardbol in 2030 een formele identiteit hebben. Het heeft daarvoor de ID2020 Alliance opgericht.

Maar het zijn niet alleen de mensen die geen formele identiteit hebben, die daardoor grote problemen ondervinden in hun leven. Mensen mét een formele identiteit in Westerse landen, hebben problemen met hun formele identiteit, door grootschalige fraude. In Nederland is 1 op de 10 mensen slachtoffer van identiteitsfraude, wereldwijd waren dat er vorig jaar evenveel als dat er mensen in Nederland wonen en elke twee seconden komt daar weer een slachtoffer bij. Vorig jaar was de schade voor consumenten daardoor $56 miljard.

The one vulnerability being exploited across all systems is identity.

– Edward Snowden

Een van de meest onderbelichte, maar veelbelovende zaken waar blockchaintechnologie een geweldige impact gaat hebben, is Self Sovereign Identity (SSI): een digitale identiteit. Zelf weer ‘in control’ over jouw eigen identiteit. Niet alleen fysiek, maar ook digitaal. Controle over hoe jouw persoonlijke data wordt gedeeld met andere personen en/of partijen, zodat je alleen de noodzakelijke data deelt in een transactie of interactie.

One ID to rule them all

Bedenk maar eens op hoeveel plekken jouw adresgegevens bekend zijn vanwege online winkelen. Wat als je verhuist? Wat als door een datalek jouw wachtwoord bekend wordt bij hackers? Dan update je liever alles één keer vanaf jouw ‘wallet-app’ op de telefoon, dan alle partijen stuk voor stuk langs te gaan.

Jouw identiteit op jouw eigen telefoon bewaren en bewaken is niet alleen veel makkelijker in gebruik, maar volgens onderzoeken ook veel veiliger. Het gecontroleerd delen van jouw persoonlijke data, geeft daarnaast legio kansen van onschatbare waarde rondom analyse, samenwerking en voorspellingen. Daar werden in 1985 al door de maker van een van de voorlopers van Bitcoin, David Chaum, concrete voorstellen voor gedaan, maar begint nu toch echt handen en voeten te krijgen.

Digitale identiteit (SSI) in de praktijk

Het mooiste voorbeeld van het gebruik van blockchaintechnologie binnen de SSI-beweging, blijf ik het World Food Program van de Verenigde Naties in Jordanië vinden. Waar 400.000 vluchtelingen een digitaal ID hebben gekregen op hun mobiele telefoon. Met het scannen van het oog, kan men bijvoorbeeld betalen in een winkel zonder dat daar geld aan te pas komt. Of het eigen actuele medische dossier bij een zorgverlener tevoorschijn toveren. Vluchtelingen kunnen niet worden beroofd van geld wat ze van de VN hebben gekregen. En de VN kan perfect realtime zien welke goederen ze moet bijleveren in welke winkels en het medische dossier is altijd up-to-date en nooit meer zoek.

Ook de grootste democratie ter wereld, India, werkt al met een digitaal ID op basis van biometrische gegevens: Aadhaar. Inmiddels heeft 99% van de volwassen inwoners een Aadhaar ID, wat wordt gebruikt in alle interacties met de overheid. Van het betalen van belastingen tot inschrijven voor onderwijs. De overheid wordt hiermee een stuk efficiënter en ongevoeliger voor fraude. De Wereldbank noemde het dan ook al het meest geavanceerde ID-systeem van de wereld.

Baby op de blockchain

Veel overheden werken op de achtergrond aan een digitale identiteit. Van Tanzania, waar al de eerste baby op de blockchain werd geregistreerd tot Dubai die het Indiase Aadhaar 1-1 gaat kopiëren. Het is voor de Europese Unie een van de fundamentele bouwblokken van de Europese overheden om op te gaan focussen in de komende tijd. Daar werd in 2014 al een begin mee gemaakt met de electronic IDentification, Authentication and trust Services (eIDAS)-wetgeving. Die werd vorig jaar na veel experimenten en ervaringen vanuit koploper Estland grondig hervormd en zou volgend jaar oktober écht handen en voeten moeten krijgen.

In ons eigen land doet Rabobank al sinds 2016 onderzoek naar het gebruik van SSI en zijn er geweldige startups als Tykn die kant-en-klare SSI-oplossingen aanbieden. De Dutch Blockchain Coalition en Digicampus onderzoeken sinds vorig jaar de concrete mogelijkheden voor de Nederlandse overheid.

DigiD werkt al prima als centrale ID-oplossing bij overheden. Het wachten is dus op een decentraal SSI, waarmee je ook bij bedrijven kan authenticeren. De coronapandemie heeft de urgentie van een e-ID in een stroomversnelling gebracht, vanwege het vaccinatiepaspoort. Alle Europese overheden werken zowel individueel als gezamenlijk aan SSI. Het wachten is dus op de concrete doorvertaling, zoals bij het Indiase Aadhaar.

Zorgen om privacy bij SSI

De tegenstanders geven vooral hun zorgen rondom privacy bij een digitale identiteit aan. Blockchain staat bekend om haar onveranderlijke karakter. Terwijl we in Europa binnen de AVG-wetgeving juist het ‘recht om vergeten te worden’ kennen. Iets waar het EU Blockchain Observatory momenteel haar hersenen over laat kraken. Toch wordt er in India gekeken om ook Aadhaar op de blockchain te zetten, omdat het systeem nog steeds centraal de data opslaat. Wat uiteraard voor een gigantisch veiligheidsrisico zorgt.

Daarnaast rijst de vraag; moet je het ID verplichten bij bijvoorbeeld het aanmaken van een socialmedia-profiel, zodat je nooit meer anoniem kan reageren? Fake news, haatzaaierij en gemanipuleerde verkiezingen zouden daarmee als sneeuw voor de zon kunnen verdwijnen, maar een van de meest elementaire grondrechten; vrijheid van meningsuiting, kan erdoor wel flink in het gedrang komen.

De vele hacks die we dagelijks in het nieuws voorbij zien komen, zorgen voor steeds meer druk om op korte termijn concrete stappen te gaan zetten op SSI-gebied. Het komende jaar gaat binnen de Europese Unie dan ook een interessante worden, vanwege alle concrete plannen die ontvouwd gaan worden. Net als bij nieuwe technologische ontwikkelingen zoals autonoom autorijden en de CBDC’s is de technologie al vrij ver. Het zijn juist de ethische dilemma’s en praktische implicaties die de introductie ervan nog tegenhouden. We zijn in ieder geval goed op weg. En ik kijk dan ook uit naar alle gave ontwikkelingen in de komende maanden.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Een panel modereren: van domper naar sterkste onderdeel van het event

Een panel modereren: van domper naar sterkste onderdeel van het event

Een panel modereren: van domper naar sterkste onderdeel van het event: Het zou het sterkste onderdeel van een event kunnen zijn. Helaas zuigen de meeste panels die ik bijwoon op events de energie volledig uit mij. Ze laten mij hunkeren naar een individuele spreker of pauze. De afgelopen jaren heb ik veel fysieke en online panels mogen organiseren en hosten en geef op basis daarvan mijn 7 tips.

Zowel de inhoud als de uitvoering van panels zijn vaak verre van optimaal. Panelisten die een introductie over zichzelf geven die langer duurt dan het panel algemeen, langs elkaar heen praten en vooral bezig zijn zichzelf te verkopen. Het is voor veel events een lokkertje om sponsoren over de streep te trekken, maar helaas ook echt vaak een domper in het programma.

Wat is een panel op een event?

Eerst een stap terug, wat is een panel precies? Het is een conversatie die de host heeft met meer dan 1 persoon (anders is het een interview). Als ik zelf events organiseer of inkleur, dan probeer ik altijd minstens één panel te programmeren. Het zorgt ervoor dat je over bepaalde onderwerpen niet de mening van één persoon hoort, maar van een aantal, die ook gelijk op elkaar kunnen reageren.

Als je dit goed voorbereidt (ook qua deelnemers) en modereert, kan dat tot ontzettend rijke content zorgen. Daarnaast nodigt een panel in mijn optiek ook veel meer uit tot dialoog met het publiek. Maar ook hier, als je het goed voorbereidt en faciliteert. Daarnaast merk ik ook dat experts met een complexe agenda, liever een panel voorbereiden dan een keynote en daarmee makkelijker ‘binnen te halen’ zijn.

1. Zorg voor de ‘perfect prep’

Geen tijd, of de panellisten hebben geen tijd. De twee redenen waarom een panel vaak niet wordt voorbereid. Er wordt een mail uitgestuurd waar en wanneer je er moet zijn en daar blijft het vaak bij. Terwijl een goede voorbereiding het halve werk is.

Ik verplicht alle panellisten altijd om deel te nemen aan een gezamenlijke voorbereidingscall, om samen te kijken naar:

  • Het doel van het panel, zodat iedereen weet waarom ze deelnemen.
  • De structuur van het panel, zodat er geen onverwachte verrassingen zijn. Welke onderdelen er worden behandeld, in welke volgorde.
  • Het tijdskader per onderdeel, zodat mensen hier rekening mee kunnen houden.
  • De vragen en onderwerpen voorleggen, om te kijken of er niet iets tussenzit wat ongewenst is, of juist mist.

2. Voorkom eindeloze introducties

Een ‘moment of fame’ van de panellisten, de introductie die ze over zichzelf mogen geven. Helaas resulteert het maar wat vaak in hele corporate pitches, die er voor zorgen dat er bijna geen tijd meer is voor het panel zelf.

  • Stel voor als host om zelf iedereen te introduceren, zodat je dit volledig in de hand hebt.
  • Gebruik geen slides, die leiden alleen maar af.
  • Als panellisten zichzelf willen introduceren, vertel duidelijk het kader; ‘kan jij jezelf in 1 zin/minuut introduceren’.
  • Vraag om een aantal standaardzaken voor te bereiden, wat is de concrete achtergrond van het panellid over een onderwerp? Wat heeft zij/hij recent hierover geschreven/gepubliceerd? Zodat dit niet on-spot nog moet worden bedacht.

Ook is het belangrijk om een goede introductie te geven aan het publiek zelf. Ga er niet vanuit dat iedereen alle beschrijvingen van de website of een event-app leest.

  • Geef een korte introductie over het onderwerp en vertel waarom dit belangrijk is om te bespreken.
  • Vertel wat het doel is van het panel en wat het publiek kan verwachten.

Het gaat bij de introducties om de kennis en achtergrond van een persoon, niet de persoon zelf. Dus laat je ego thuis en zorg ervoor dat het publiek niet gelijk bij de introductie al afhaakt.

3. Vermijd een ping-pong-dialoog

Het publiek weet niet wat jij als host wil bespreken met de panellisten, dus zorg voor een duidelijke rode draad in de vragen. Net als dat je dat doet bij het geven van een presentatie.

  • Probeer te raden welke antwoorden je krijgt, zodat je de vervolgvraag kunt uitdenken en toekennen aan een ander panellid.
  • Zie het panel als een pingpong-spel; je doet een goede opzet als host en bent daarna constant bezig met over en weer ‘ping-pongen’. Niet iedereen hoeft steeds te antwoorden, dus ga niet ieder keer het rijtje panelisten af om te vragen wat iedereen er van vindt.
  • Tijd is kostbaar, dus probeer te focussen op nieuwe, nog niet eerder gehoorde inzichten.
  • Begin bij elke vraaglijn met een prikkelende vraag of statement en probeer een beetje controversie in het panel te krijgen. Alleen maar na-praters en ja-knikkers zit niemand op te wachten.
  • Geef zelf geen antwoorden, dat is niet jouw rol.
  • Je hoeft het publiek niet te vertellen wat zij er van moeten denken, dus probeer reacties als ‘grappig’, ‘interessant punt’ of ‘geweldig’ te voorkomen en jezelf als host zo neutraal mogelijk op te stellen.

4. Voorkom het konijnenhol

Een goede discussie kan al snel uit de hand lopen, als je kijkt naar tijd.

  • Zorg dat je een aftelklok op het podium hebt, waar je constant kunt zien hoe lang een panel nog duurt.
  • Budgetteer van te voren hoeveel tijd je ongeveer per onderdeel kwijt wil zijn.
  • Probeer te voorkomen dat je helemaal ‘down the rabbithole’ gaat en maar 1 onderwerp bespreekt.
  • Jij bent de host, dus je mag ook netjes mensen afkappen, als er te veel spreektijd wordt genomen; “dus wat je zegt is”, “en wat vind jij daarvan” (richting een andere panellist), “maar wat is jouw stelling/vraag nu precies?”

5. Vergeet het publiek niet

Vaak nemen toeschouwers de tijd om naar een panel te komen luisteren, zodat ze ook in dialoog kunnen treden met de panellisten zelf. Maar door slecht time-management van de host zelf, verdwijnt het laatste stukje mogelijke interactie met de zaal, als sneeuw voor de zon.

  • Zet een duidelijke notificatie (wekker op telefoon?) om de strakke overgang aan te geven aan het panel en de toeschouwers, voor de mogelijkheid tot het stellen van vragen.
  • De technische mogelijkheden zijn eindeloos, dus waarom zou je niet tijdens het panel al vragen van het publiek meenemen? Je kan vragen alvast digitaal laten voorsorteren en eventueel ook upvoten. Slido en Kahoot kunnen hier geweldig bij helpen.
  • Bedenk van tevoren goed hoe je in fysieke setting de vragen wil laten stellen. Een vrijwilliger met microfoon laten rondrennen en doorgeven, kan veel kostbare tijd schelen. Een Catchbox kan dan een geweldige uitkomst zijn.

6. Weg met de ‘mannels’

Je ziet de discussie steeds vaker -terecht- op LinkedIn voorbij komen. De aversie tegen de ‘mannels’, panels met alleen maar blanke mannen op leeftijd. Let hierop bij de voorbereiding en maak het eventueel bespreekbaar met de organisatie. Zorg voor diversiteit in je panel.

Een mooi voorbeeld vind ik het ‘Patients Included’ initiatief van Lucien Engelen, dat zicht richt op patiënten laten deelnemen aan programma’s op bijeenkomsten over de zorg. Zodat daar niet alleen de medische specialisten worden gehoord, maar ook kan worden geluisterd naar de mensen waar het allemaal om gaat.

7. Een sterk einde: that’s all folks!

Een sterk einde is net zo belangrijk als een krachtige start. Zorg er voor dat je deze goed voorbereidt:

  • Geef een of meerdere duidelijke take-aways.
  • Geef geen ‘final thought’, maar liever een scherpe eindvraag voor het publiek om te overdenken.
  • Probeer het in maximaal 30 seconden af te sluiten.
  • Vergeet niet om naast het panel, ook het publiek te bedanken.

Hopelijk helpen deze tips om jouw volgende panel het hoogtepunt te maken van het programma! Laat je ego thuis en zorg ervoor dat het publiek zich kan focussen op de conversatie. Mensen hebben een natuurlijke aversie tegen hosts die zelf de show willen stelen, terwijl dat zwaartepunt ergens anders zou moeten liggen. Een krachtige conversatie is gebaseerd op goed luisteren.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

NFTs: this is how you make them yourself & 4 bottlenecks for the future

NFTs: this is how you make them yourself & 4 bottlenecks for the future

Gucci shoes, chicken nuggets, chips and beer. They could be ingredients for an evening in a bar of how we still know it before corona. They are also all products of which a Non Fungible Token (NFT) is made. In this article I discuss the latest developments in the field of NFTs and how you can do one yourself.

It’s not just a few innovative creatives who have launched an NFT. Celebrities such as Snoop Dog, Paris Hilton and Edward Snowden, and companies such as McDonald’s, Pringles and Lego are also stepping in. There are more than 3 million items for sale at the time of writing and sales worldwide in the last two months are up 2882%. The marketplaces where you can create an NFT are popping up like virtual mushrooms with more than $750 million in investments in the past quarter. Wonderful developments, but I do see 4 of them all.

1. Tragedy of the meet
The idea makers of NFTs who first came up with NFTs in 2014 did so with an ideology that technology should give artists control over their own work. This would make it easy to sell and they can protect work from misuse by others. In my view, this is also not the basic principle why many creatives put their work on the blockchain, with an NFT.

That’s why I think it’s really cool to see how DJs like Don Diablo are now making money through NFTs by selling a unique song. Or how Nigerians can suddenly serve a simple market. But things like beer from the sound of a fart don’t give the concept a good name in my opinion. Not to mention the red pixel, which is currently on offer for $900,000.

The warnings are therefore flying around the ears of various experts on all sides. And not with the general warnings for sharp price falls and financial losses of investment. NFTs are recorded on the blockchain. Even though this technology has already been nicely developed in many areas in recent years, NFTs are still new.

Garrett Hardin described this as beautifully as ‘tragedy of the commons’. If there is a common resource that everyone has an individual incentive to exploit, it will eventually dry up for lack of regulation of common standards. I now see this happening in NFT land and that makes an impossible search.

2. 404! Artwork not found
The number of cases of people suddenly losing their NFT and getting a 404 for the place is very strong. As the owner of an NFT, you are really dependent on the platform where you bought the NFT. Just like for cryptocurrencies, there are no clear laws and regulations that describe what your rights are. You can therefore not knock on the door of any authorities if a platform appears to be off if you make a mistake yourself when digitally storing your NFT.

As a digital thief you no longer have to go to a museum with a crowbar in your bag. You can rob a digital museum from home. The number of reports of digital robberies and scams therefore strongly influenced.

3. Not your keys, not your art
As with cryptocurrencies, an NFT is managed by a so-called ‘private key’. This is a cryptographic key of numbers and letters. You can store it, just like with cryptocurrencies, or have it stored in the place where you bought it. In the latter case, the platform holds the private key. In a recent hack of an NFT exchange Nifty, all keys were stolen and moved to the hackers’ wallets. Lost their NFT as well. The hackers only have the private key to the wallets of the hackers. These are, because of the cryptographic background, uncrackable.

The credo ‘not your keys, not your wallet’, or in this context ‘not your art’, is very relevant here. Setting up your own wallet for your NFTs is highly recommended. Online with a browser plugin such as Metamask or offline with, for example, a Ledger. You can check whether your NFT is stored securely on the Checkmynft website.

4. Copyright Confusion
The work of several well-known artists, such as Shakespeare, Beethoven and Charles Dickens, has become cultural heritage after their deaths. This is free for everyone to use. Quarrels between Italy and Italy over the use of the opera La Bohème Germany resulted in a general European directive. This makes the work of the author, 70 years after his death, a public good. Something the owners of Disney and Superman have long held back in the United States.

The new, NFT way of making, selling and distributing art automatically raises the copyright question. The digital artwork of Beeple, which was sold for $69 million, has now been made into a website, with which you can generate a new Beeple with a simple click on the button. Can that just happen?

I toured several lawyers in the Netherlands, specialized in intellectual property and technology law. They mainly point to the fact that when you buy a work of art you have the right to use it for personal consumption or to resell it. You are purchasing ownership of the item, not copyright. An NFT is nothing more than a digital proof, a receipt, with which you can prove the authenticity and prove that you are the owner. That receipt is on the blockchain and can therefore not be adjusted and is transparent for everyone.

In principle, the artist can make and sell an infinite number of copies of the digital artwork, with a unique NFT associated with it. As a buyer, it is therefore highly recommended to do good due diligence with the artist before buying a work of art. Is it a unique work or a copy?

How do you make an NFT yourself?
Many creatives I speak to and poll about this are enthusiastic. It provides a worldwide sales market with a few mouse clicks. And because of the removal of all kinds of intermediaries, it also ensures a greater yield for the creative person himself. It is also easy to make and put up for sale an NFT yourself. I list the steps below, and also watch the video for more explanation.

https://www.youtube.com/watch?v=_fWfPVL6wOA

Step 1: Why do you want to make an NFT?
Before you start, I recommend that you first ask yourself why you want to make an NFT. In my previous article on NFTs, I wrote about the obscene energy consumption required to make an NFT. That touches a lot of sensitive strings worldwide. Are you doing it for fun? Or really because you have a serious creation that you would like to sell?

Step 2: elaborate the legal framework
Also work out the legal framework well. What about property when selling? In the field of copyright, intellectual property and possible royalties. Look carefully at the conditions of the platform where you upload. What do you all agree to?

Step 3: choose a sales platform
The largest NFT selling platform is OpenSea. This is also the easiest to use, so I’ll use that in the next steps. You need a digital wallet for this, of which Metamask is the most used and can easily be added as a plugin in, for example, Chrome or on the iPhone.

Step 4: Link your wallet
At the top right of the OpenSea site, click Create > Submit NFTs. Then you link your MetaMask account to OpenSea in the next step.

Step 5: Upload your artwork
If MetaMask is linked, you will see the My Collections screen. There is also a big blue button with Create, with which you can upload your digital artwork just as easily as you do with a video on YouTube. Just upload the file, enter the correct title, description and keywords and the NFT is ready!

Step 6: Verify the work
You just need to verify the NFT. You can do this by clicking the Create button again and clicking authorize in the automatically opened MetaMask window. After that, the NFT will be live on the platform.

Using a platform like OpenSea is free, so you can repeat this process as many times as you want.

Tulip bulbs and bubbles
Tens of billions of basketball cards were printed in the United States in the 1980s, after respected media outlets like the Wall Street Journal and the New York Times labeled them inflation hedges and millions of Americans bought them as investments. Like the internet bubble that emerged decades later and the previous cryptocurrency bubble in 2017, they all eventually burst due to oversupply.

The current madness will continue for a while. Respected analysts expect the market to be worth many billions by the end of this year. Work is now underway on environmentally friendly NFTs and NFT museums have been opened in China, Russia and the United States. The sector is developing so fast that there are new developments every week. I watch them with enthusiasm.

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

NFT’s: zo maak je ze zelf & 4 knelpunten voor de toekomst

NFT’s: zo maak je ze zelf & 4 knelpunten voor de toekomst

NFT’s: zo maak je ze zelf & 4 knelpunten voor de toekomst: Gucci-schoenen, kipnuggets, chips en bier. Het kunnen ingrediënten zijn voor een stapavond van hoe wij die nog kennen voor corona. Het zijn ook allemaal producten, waarvan een Non Fungible Token (NFT) is gemaakt. Mijn vorige blog (40.000 views!) gaat over NFT’s algemeen, in dit artikel ga ik dieper in op de nieuwste ontwikkelingen op gebied van NFT’s en hoe je er zelf een kunt maken.

Het zijn niet alleen maar een paar innovatieve creatievelingen die een NFT op de markt hebben gebracht. Ook beroemdheden als Snoop Dog, Paris Hilton en Edward Snowden, en bedrijven als McDonald’sPringles en Lego stappen erin. Er zijn op moment van schrijven meer dan 3 miljoen items te koop en de verkopen stegen wereldwijd in de afgelopen twee maanden met 2882%. De marktplaatsen waar je een NFT kunt maken, schieten als virtuele paddenstoelen uit de grond en haalden meer dan $750 miljoen aan investeringen op in het afgelopen kwartaal. Prachtige ontwikkelingen allemaal, maar ik zie wel 4 knelpunten.

1. Tragedie van de meent

De makers die in 2014 met het oorspronkelijke idee van NFT’s kwamen, deden dit vanuit een ideologie dat technologie artiesten de controle zou moeten geven over hun eigen werk. Zo zou het makkelijker te verkopen zijn en kunnen ze hun werk beschermen tegen misbruik van anderen. Dit is in mijn optiek ook nog steeds het basisprincipe waarom veel creatievelingen hun werk op de blockchain zetten, met een NFT.

Ik vind het daarom heel gaaf om te zien hoe dj’s als Don Diablo door NFT’s nu geld verdienen door een uniek nummer te verkopen. Of hoe Nigeriaanse kunstenaars ineens een wereldwijde markt kunnen bedienen. Maar zaken als bier of het geluid van een scheet geven in mijn optiek het concept geen goede naam. Om over de rode pixel, die momenteel voor $900.000 wordt aangeboden, nog maar niet te spreken.

De waarschuwingen vliegen ons dan ook aan alle kanten om de oren van verschillende experts. En dan niet alleen met de algemene financiële waarschuwingen voor scherpe koersdalingen en daarmee verlies van inleg. NFT’s worden vastgelegd op de blockchain. Ook al is deze technologie op veel vlakken al mooi doorontwikkeld in de afgelopen jaren, NFT’s zijn nog betrekkelijk nieuw.

Garrett Hardin omschreef dit zo mooi als ‘tragedy of the commons’. Als er een gemeenschappelijke bron is waarvan iedereen een individuele prikkel heeft om deze te uit te baten, dan zal deze uiteindelijk opdrogen bij gebrek aan regelgeving of gemeenschappelijke normen. Dit zie ik nu gebeuren in NFT-land en dat maakt het vinden van het gouden ei vrijwel onmogelijk.

2. 404! Kunstwerk niet gevonden

Het aantal gevallen van mensen die ineens hun NFT kwijt zijn en een 404-melding daarvoor in de plaats krijgen, is zeer sterk toegenomen. Je bent hier als eigenaar van een NFT ook echt afhankelijk van het platform waar je de NFT hebt gekocht. Er is, net als voor cryptovaluta, nog geen duidelijke wet- en regelgeving die aangeeft wat jouw rechten zijn. Je kunt dus bij geen instantie aankloppen als een platform eruit ligt of als je zelf een fout maakt bij het digitaal opslaan van jouw NFT.

Je hoeft als digitale dief niet meer met een breekijzer in de tas naar een museum. Je kunt lekker vanuit huis een digitaal museum leegroven. Met de gekte die wereldwijd momenteel plaatsvindt op gebied van NFT’s, is het aantal meldingen van digitale roven en oplichterijen dan ook sterk toegenomen.

3. Not your keys, not your art

Net als bij cryptovaluta, wordt een NFT beheerd door een zogenaamde ‘private key’. Dit is een cryptografische sleutel van cijfers en letters. Je kunt deze sleutel, net als bij cryptovaluta, op een eigen digitale of fysieke wallet opslaan, of op laten slaan op de beurs waar je hem gekocht hebt. Bij dat laatste houdt het platform de private key in handen. Bij een recente hack van een NFT-beurs Nifty werden allemaal sleutels gestolen en naar de wallets van de hackers verplaatst. Daarmee waren de oorspronkelijke eigenaren hun NFT dan ook kwijt. De private key van de wallets van de hackers hebben de hackers alleen zelf. Deze zijn, vanwege de cryptografische achtergrond, vrijwel niet te kraken.

Het credo ‘not your keys, not your wallet’, of in deze context ‘not your art’, is hier dan ook zeer relevant. Een eigen wallet inrichten voor jouw NFT’s is echt aan te raden. Online met een browser-plugin als Metamask of offline met bijvoorbeeld een Ledger. Op de website Checkmynft kun je checken of jouw NFT veilig is opgeslagen.

4. Copyright confusion

Het werk van verschillende bekende artiesten, zoals Shakespeare, Beethoven en Charles Dickens, is na hun dood cultureel erfgoed geworden. Dit is voor iedereen vrij om te gebruiken. Ruzie tussen Duitsland en Italië over het gebruik van de opera La Bohème zorgde voor een algemene Europese richtlijn. Dit maakt van het werk van de auteur, 70 jaar na overlijden, een publiek goed. Iets wat de eigenaren van Disney en Superman lang hebben tegengehouden in de Verenigde Staten.

Bij de nieuwe, NFT-manier van het maken, verkopen en verspreiden van kunst, komt dan ook automatisch de copyright-vraag naar boven drijven. Van het digitale kunstwerk van Beeple, dat voor $69 miljoen werd verkocht, is inmiddels een website gemaakt, waarmee je met een simpele klik op de button, een nieuwe Beeple kunt genereren. Mag dat zomaar?

Ik maakte een rondgang langs verschillende advocaten in Nederland, gespecialiseerd in intellectual property- en technologierecht. Ze wijzen voornamelijk op het feit dat je bij het kopen van een kunstwerk het recht hebt om het voor persoonlijke consumptie te gebruiken of om het door te verkopen. Je koopt het eigenaarschap van het item, niet gelijk het copyright. Een NFT is niets meer dan een digitaal bewijs, een bonnetje, waarmee je de echtheid kunt bewijzen en kunt aantonen dat jij de eigenaar bent. Dat bonnetje staat op de blockchain en is daardoor niet aan te passen en transparant voor iedereen.

In principe kan de kunstenaar oneindig veel kopieën maken van het digitale kunstwerk en verkopen, met een unieke NFT eraan gekoppeld. Als koper is het dan ook echt aan te bevelen om goede due dilligence te doen bij de kunstenaar, voordat je een kunstwerk koopt. Is het een uniek werk of een kopie?

Hoe maak je zelf een NFT?

Veel creatievelingen die ik spreek en hierover pols, zijn enthousiast. Het zorgt met een paar muisklikken voor een wereldwijde afzetmarkt. En vanwege het weghalen van allerlei tussenpersonen zorgt het ook voor een grotere opbrengst voor de creatieveling zelf. Het zelf maken en te koop zetten van een NFT is daarnaast ook eenvoudig. Ik zet de stappen hieronder op een rij, en kijk ook de video voor meer uitleg.https://www.linkedin.com/embeds/publishingEmbed.html?articleId=7056076870111838314

Stap 1: waarom wil je een NFT maken?

Voordat je begint, raad ik aan om je eerst goed af te vragen waarom je een NFT wil maken. In mijn vorige artikel over NFT’s schreef ik over het obscene energieverbruik, wat nodig is om een NFT te maken. Dat raakt wereldwijd heel wat gevoelige snaren. Doe je het voor de lol? Of ook echt omdat je een serieuze creatie hebt die je zou willen verkopen?

Stap 2: werk het juridische kader uit

Werk ook goed het juridische kader uit. Hoe zit het nu met eigendom bij verkoop? Op het gebied van copyright, intellectueel eigendom en mogelijke royalties. Kijk goed naar de voorwaarden van het platform waar je je uploadt. Waar ga je allemaal mee akkoord?

Stap 3: kies een verkoopplatform

Het grootste verkoopplatform van NFT’s is OpenSea. Dit is gelijk ook het makkelijkst om te gebruiken, dus dat zal ik in de vervolgstappen hanteren. Je hebt hiervoor een digitale wallet nodig, waarvan Metamask de meest gebruikte is en makkelijk is toe te voegen als plugin in bijvoorbeeld Chrome of op de iPhone.

Stap 4: Koppel je wallet

Rechts bovenin op de site van OpenSea klik je op Create > Submit NFTs. Daarna koppel je jouw MetaMask-account aan OpenSea in de volgende stap.

Stap 5: Upload je kunstwerk

Als MetaMask gekoppeld is, dan krijg je het scherm My Collections te zien. Daar staat ook een grote blauwe button met Create, waarmee je net zo gemakkelijk jouw digitale kunstwerk kunt uploaden als dat je dit met een video op YouTube doet. Kwestie van het bestand uploaden, de juiste titel, beschrijving en keywords ingeven en de NFT is klaar!

Stap 6: Verifieer het werk

Je moet de NFT enkel nog verifiëren. Dat kun je doen door nogmaals op de Create-knop te klikken en in het automatisch geopende venster van MetaMask op authorize te klikken. Daarna staat de NFT live op het platform.

Het gebruik van een platform als OpenSea is gratis, dus je kunt dit proces zo vaak herhalen als je wil.

Tulpenbollen en bubbels

Tientallen miljarden basketbalkaarten werden er gedrukt in de jaren 80 in de Verenigde Staten, nadat gerespecteerde media als de Wall Street Journal en de New York Times ze als inflation hedges hadden bestempeld en miljoenen Amerikanen ze kochten als investering. Net als de internetbubbel die het decennia erna ontstond en de eerdere cryptovaluta-bubbel in 2017, knapten ze allemaal uiteindelijk door het overaanbod.

De huidige gekte zal nog wel even zo doorzetten. Gerespecteerde analisten verwachten dat de markt aan het eind van dit jaar vele miljarden waard is geworden. Inmiddels wordt er hard gewerkt aan milieuvriendelijke NFT’s en zijn er NFT-musea geopend in ChinaRusland en de Verenigde Staten. De sector ontwikkelt zich zo snel, dat er elke week wel weer nieuwe ontwikkelingen zijn. Ik houd ze vol enthousiasme in de gaten.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

What’s next for cryptovaluta? 6 belangrijke trends

What’s next for cryptovaluta? 6 belangrijke trends

What’s next for cryptovaluta: 6 belangrijke trends: Volle spaarpotten, negatieve rentes, wantrouwen tegen overheden en banken, maar ook enthousiasme rondom nieuwe startups, nieuwe mogelijkheden en nieuwe technologie. De hype rondom cryptovaluta wordt met de dag groter en gekker. Wat kunnen we de komende maanden verwachten? In mijn nieuwste artikel deel ik de 6 belangrijkste ontwikkelingen die impact zullen hebben op de cryptovaluta-industrie de komende zomer.

Als je alleen maar gewend bent aan euro’s in de portemonnee, dan klinken de namen van de meer dan 9600 verschillende cryptovaluta je waarschijnlijk gek in de oren. Honden, hamburgers, dracula en sperma… Je kunt het zo gek niet verzinnen of er is wel een digitale munt naar vernoemd. Het zijn niet alleen meer de early adopters die deze digitale valuta kopen. Volgens een recent onderzoek van Markteffect hebben 700.000 Nederlanders er al in geïnvesteerd en zijn 3.5 miljoen dat van plan om in de komende maanden te gaan doen. Volgens onderzoek van Mastercard ligt dat percentage wereldwijd op 40%.

Elon Musk heeft laten zien hoe sterk de sector nog te beïnvloeden is met 1 tweet. Als we uitzoomen en kijken naar de vorige bullrun in 2017, dan zagen we daar ook elke maand wel een stevige correctie van -20%, die vervolgens snel weer herstelde. Het zal dan ook zeker niet de laatste correctie zijn op de markt. Vooral omdat het de afgelopen weken weer bewezen is hoe makkelijk dat te bewerkstelligen is.

1. De ontembare stier

Na de grote crash van Bitcoin eind 2017 en de ondergang van honderden andere digitale valuta – de zogenaamde ‘altcoins’ begin 2018 – zag ik de interesse in de onderliggende blockchain technologie en valuta net zo hard dalen als de koerswaarde van de valuta zelf. De spaarzame artikelen die in de media verschenen, waren vooral negatief van aard en gericht op de mislukte experimenten van veel organisaties en de vele mythes rondom criminaliteit en energieverbruik, die duidelijk niet goed werden onderzocht en onderbouwd. Bitcoin werd ondertussen al 411 keer ‘dood’ verklaard.

Het is prachtig om te zien hoe verschillende startups en organisaties de afgelopen jaren in de luwte hebben doorgebouwd aan hun producten. Nu de bloemen weer in bloei staan, worden veel van deze producten gelanceerd en vol enthousiasme door investeerders ontvangen. De waanzinnige hoeveelheid geld die is gespaard tijdens corona, de negatieve rente en het feit dat sparen ook al niks meer opbrengt, heeft er zeker voor gezorgd dat de interesse in cryptovaluta een vogelvlucht heeft genomen. De markt is nu ontzettend ‘bullish’.

De voorspellingen van gerenommeerde instituten als Bloomberg en banken als Goldman Sachs dat de prijs van Bitcoin nog kan stijgen naar 100-150 duizend euro, versterkt dit alleen maar. De marktwaarde is in een paar maanden van $200 miljard naar $2 triljoen gestegen. Met de voorspellingen over het aantal nieuwe investeerders in cryptovaluta, zal dat zeker sterk positief effect hebben op de prijzen en marktwaarde.

2. Naar de maan… of toch niet?

De gekte zorgt helaas ook voor verschillende schaduwkanten. Tijdens de vorige bullrun in 2017/2018 schreef ik over het belang van goed je ‘due dilligence’ doen, voordat je ergens geld in een cryptovaluta steekt.

Onderzoek van Bloomberg naar de vorige bullrun toonde aan dat 75% van de achterliggende cryptovaluta-projecten regelrechte scams waren. Dit resulteerde volgens vele rapporten in miljarden euro’s schade, die de (veelal kleine) investeerders van de een op de andere dag kwijt waren en niet meer terug konden krijgen.

Ook de vele hacks van beurzen, waar de cryptovaluta worden verhandeld, zorgen ervoor dat mensen hun digitale valuta verliezen. Volgens een onderzoek van de Verenigde Naties verdiende Noord Korea al meer dan $2 miljard aan deze hacks.

Mensen zijn opzoek naar een nog redelijk onbekende munt, waarvan ze hopen dat deze zeker nog gaat ‘m00nen’ (naar de maan gaan, crypto-taal voor zeer sterk stijgen in waarde). De op een na bekendste en grootste cryptovaluta, Ethereum, was bij de startverkoop bijvoorbeeld 30 cent waard en is inmiddels al qua waarde de $3000 voorbij gegaan.

Bij de zoektocht naar deze verborgen pareltjes stuiten mensen al snel op de crypto-influencers op kanalen als Twitter en YouTube, die verschillende cryptovaluta aanprijzen met teksten als ‘going to explode’ en ‘going to the moon’. Sommigen doen dit met een goede financieel-technische onderbouwing, zoals dit ook met aandelenprijzen gebeurt, sommigen puur met een ononderbouwd verhaal, waarvan later blijkt dat ze zijn betaald door de gepromote projecten zelf.

Met de sterk toegenomen waarde van cryptovaluta, het aantal investeerders en handelsbeurzen, wordt het voor hackers en scammers steeds lucratiever om actief te zijn op de markt. Ook al nemen de beveiligingsmaatregelen toe, het wordt steeds belangrijker om als eigenaar / investeerder goed te kijken naar de beveiliging van jouw accounts en opslag van de cryptovaluta zelf. Daar wordt vaak niet aan gedacht, met alle gevolgen van dien.

3. Tulpenbollen anno 2021

Net als in 2017/2018, verwacht ik dat ook nu de bubbel op een gegeven moment weer zal barsten en de prijzen van veel cryptovaluta zeer sterk zullen dalen. Na de vorige crash daalde de totale marktwaarde in een paar maanden met 80%, wat zelfs meer was dan de ‘dot-com-crash’.

De fundamentals zijn nu wel sterker. Ik verwacht bij veel projecten dat ze niet ineens gaan verdwijnen, omdat ze al producten en diensten aanbieden en daarmee een volwaardige startup / scale-up zijn geworden. Daarnaast hebben heel veel grote bedrijven, banken en investeerders in de verschillende cryptovaluta geïnvesteerd en aangegeven dit voor lange termijn te doen. Bitcoin treasuries geeft daarin een prachtig overzicht. Alle grote banken wereldwijd zijn inmiddels ook om en bieden cryptovaluta aan hun klanten aan, of gaan dat doen: UBSGoldman SachsMorgan Stanley en Deutsche bankNederlandse banken hebben aangegeven nog geen fan te zijn.

Verschillende cryptovaluta zijn in mijn optiek daardoor echt here to stay. Maar valuta waarvan zelfs de makers hebben aangegeven dat ze het voor de grap hebben gemaakt (zoals Dogecoin), zie ik op gegeven termijn qua waarde en aandacht weer in elkaar klappen. Er is zelfs al een ‘hondentokencategorie‘, met tokennamen als Shiba, Dogelon, Akita en Ourshib.

Bubbels zijn goed!

Zoals ik al in 2019 schreef: bubbels zijn naar mijn idee goed. Om het kaf van het koren te scheiden, de hype van iets af te halen en te focussen op échte problemen die een technologie te lijf kan gaan. Ze zorgen in rap tempo voor een bredere acceptatie, veel pr en groeigeld voor startups en budgetten voor organisaties om mee te experimenteren en door te bouwen.

Denk na voordat je investeert

Als investeerder in cryptovaluta is het ontzettend belangrijk om hier vooral zelf nuchter naar te kijken. Koop je een cryptovaluta omdat je net als in een regulier bedrijf waar je een aandeel van koopt, gelooft in de missie / visie / het product van het bedrijf? Of wil je vooral high risk high reward gokken op een sterke koersstijging? Helaas laat onderzoek zien dat 95% van de mensen die voor dat laatste kiest, zijn geld verliest.

Kijk dus nog eens goed naar jouw huidige portefeuille en eventuele toekomstige aankoopplannen, om te voorkomen dat je van een koude kermis thuiskomt de komende maanden.

4. Digitale El Dorado

Een van de grootste en snelst groeiende hypes binnen cryptovaluta en blockchain is momenteel zeker Non-Fungible Tokens (NFT’s). Steeds meer personen en organisaties omarmen de digitale kunst en collectibles. Onlangs steeg het totale handelsvolume op een dag naar het record van $1.5 miljard. Het zijn niet alleen meer de losse digitale kunstwerken, zoals Beeple, wat voor $69 miljoen werd verkocht. Op de recorddag werd voor een half miljard aan digitale items verkocht vanuit de Amerikaanse basketbalcompetitie NBA.

Traditionele financiële instituten treden nu mondjesmaat toe tot de wereld van cryptovaluta en zo zal het waarschijnlijk ook gaan met de creatieve sector. Van makers van kunst, muziek, films en boeken, tot sportclubs en game ontwikkelaars, die unieke digitale items op de blockchain zetten.

Oud-medewerkers van de twee grootste veilinghuizen in de wereld (Christie’s en Sotheby’s) hebben Lobus opgezet, waarmee het makkelijker wordt om kunstcollecties met NFT’s te managen, maar ook partieel te (ver-)kopen. Zo kun je bijvoorbeeld samen met een paar vrienden een digitaal kunstwerk aanschaffen.

Inmiddels heeft het grootste handelsplatform voor cryptovaluta in de wereld (Binance) ook aangekondigd dat zij een NFT-platform gaan opzetten. Dat zal het aantal NFT’s en de verkopen ervan nog meer doen stijgen wereldwijd. Hierdoor groeien de mogelijkheden om als cryptovaluta-investeerder te handelen in NFT’s.

5. Bitcoin bankieren

De financiële wereld wordt aan alle kanten opgeschud. De Europese richtlijn PSD2 maakt het voor grote technologiebedrijven als Google en Facebook mogelijk om de markt te betreden.

Een beetje overschaduwd door de NFT-hype, maar in mijn optiek minstens zo interessant, is Decentralized Finance (DeFi). Dit draait om decentrale financieringsinstrumenten zoals leningen, sparen en verzekeren, maar ook handel. Dezelfde producten die we dus al kennen vanuit banken en verzekeraars, maar het decentrale blockchain-karakter zorgt ervoor dat de tussenpersoon er tussenuit wordt gehaald.

Vorig jaar was deze markt een paar honderd miljoen waard, inmiddels is de totale waarde op moment van schrijven uitgegroeid tot $130 miljard, evenveel als de marktwaarde van banken als Deutsche Bank. De producten genereerden in de afgelopen maand zelfs al $250 miljoen voor de mensen die er geld in hebben gestoken.

DeFi in opkomst

De verschillende DeFi-cryptovaluta stijgen in hetzelfde tempo mee qua aantallen en waarde. De projecten groeien en ontwikkelen zich razendsnel door de gekte op de cryptovaluta-markt. Niet alleen de gratis pr, maar ook de hoeveelheid geld wat erin wordt geïnvesteerd, zorgt technologisch voor snelle, grote doorbraken.

Dat zijn niet alleen meer de losse startups. Hele ecosystemen worden gebouwd met DeFi-platformen, zoals Persistence. Waar de libertijns-anarchistische insteek van Bitcoin vooral was gericht op het overbodig maken van banken, zie je nu juist op veel vlakken een interessante samensmelting tussen de traditionele financiële instellingen (CeFi, Centralized Finance) en DeFi. Vanuit de European Payment Council is het project Spunta gekomen, een grote groep banken heeft project Marco Polo opgezet en een grote groep verzekeraars B3i. Het recentste hoogtepunt was de stap van de Europese Investeringsbank, die 100 miljoen ophaalde met een obligatie op het Ethereum-netwerk.

ING heeft in een recent rapport (pdf) aangegeven dat zij DeFi interessanter vinden dan Bitcoin. Een grote stap in de samensmelting van traditionele instituties en deze nieuwe decentrale varianten en een startpunt voor een waanzinnige ontwikkeling rondom digitale valuta.6.

Crypto Catch22

Het is een interessant spanningsveld om met voor- en tegenstanders van cryptovaluta van gedachten te wisselen over regulatie versus innovatie. Overheden zijn op allerlei vlakken bezig om innovatie te stimuleren, startups te faciliteren en een vestigingsklimaat te organiseren, zodat bedrijven graag in ons land gaan ondernemen. Aan de andere kant heeft de overheid als een van haar kerntaken het beschermen van burgers in de breedste zin van het woord.

Huidige beleid te streng

Media staan deze dagen bol van de artikelen over manipulatie binnen de cryptovalutamarkt en het onbegrip rondom het missen van de juiste regulatie. Nadat de Europese Unie aankondigde cryptovaluta toe te staan, wilde Nederland koploper en voorbeeld worden qua wet- en regelgeving op dat gebied. Helaas zijn door die strenge wet- en regelgeving al veel bedrijven gestopt of verhuisd naar een ander land.

Nu ben ik grote voorstander van het opzetten van een goed juridisch kader op het vlak van cryptovaluta. Maar als dat innovatie in de weg staat of zelfs wegjaagt, dan krijg ik mijn twijfels daarbij. Een recente rechtelijke uitspraak tussen De Nederlandse Bank en een handelaar in cryptovaluta bevestigde ook dat het huidige beleid te streng is.

Internationale samenwerking nodig

De recente beursgang van het cryptovalutabedrijf Coinbase is een belangrijke stap geweest voor de sector, aangezien het bedrijf vanaf begin af aan heeft aangegeven met de wetgevers samen te werken aan een gezond functionerende sector. Met de omvang van en zeer grote handelsvolumes die er nu plaatsvinden binnen de sector, kunnen overheden ook niet meer achterover zitten en toekijken. Daar is wel internationale samenwerking voor nodig. Als het mensen moeilijk wordt gemaakt om in Nederland Bitcoin te kopen, dan zijn ze met 1 klik bij een handelsplatform gevestigd op Malta, waar ze wel alle vrijheden hebben.

Het meest recente Crypto Crime Report van Chainalysis (het grootste blockchainanalyse-bedrijf ter wereld) laat zien dat minder dan 0.3% van de cryptovaluta-transacties ‘verdacht’ zijn en dat dit percentage constant blijft dalen. Iets wat oud CIA-directeur Michael Morell ook onderschrijft (pdf). Overheden zetten nog steeds vol in op de zogenaamde ‘Know Your Customer’ en ‘Anti Money Laundering’ wet- en regelgevingen, ook al is breeduit bekend dat deze niet effectief zijn.

Overheden reageren totaal verschillend

We zien overheden momenteel totaal verschillend reageren. India wil net als Turkije cryptovaluta verbieden. China loopt daar aantegen voorop met de ontwikkeling van de eigen Central Bank Digital Currencyde meeste blockchain-patenten wereldwijd. En recent was er ook de uitspraak vanuit de centrale bank, dat Bitcoin een ‘alternatieve investering is’. Ook al zorgt het volgens de regering voor ‘blackouts’ van stroom, blijft Iran het ‘minen’ van cryptovaluta zoals Bitcoin stimuleren.

We hebben de afgelopen jaren gezien hoe veel bedrijven zijn ontstaan en gegroeid, ondanks de steeds strengere wetgeving. Van Uber en Airbnb tot Google en AliBaba. Ook binnen cryptovaluta verwacht ik de komende maanden dat wet- en regelgeving zijn impact gaat hebben op de dienstverlening. Belangrijke stappen om de sector volwassener te maken en daarmee ook beter bereikbaar voor het grote publiek.

Meer dan een munt

Door de focus van veel media op de prijzen van cryptovaluta vergeten we in mijn optiek bijna waar alle innovatie om draait: de gave producten en diensten die worden ontwikkeld.

  • Als eerste Nederlandse voetbalclub bracht het Limburgse Fortuna Sittard een eigen fan token uit. Fans kunnen hiermee op allerlei manieren beter betrokken raken bij de club.
  • Adam Curry biedt met zijn ‘Podcast 2.0’ model luisteraars van podcasts de mogelijkheid om per geluisterde minuut de maker te bedanken / belonen met Bitcoin.
  • In Heerlen worden burgers beloond voor vrijwilligerswerk met cryptovaluta.
  • Facebook bouwt druk door aan zijn eigen digitale munt ‘DIEM’ en is daarvoor in zee gegaan met een bedrijf dat de uitgifte van de munten gaat bewerkstelligen.

Er komen dagelijks nieuwe ontwikkelingen bij, gevoed door de grote nieuwe hoeveelheid innovatiegeld dat momenteel de sector in wordt gepompt.

The new, the next, the never heard off

Steve Jobs wilde met de introductie van de iPhone vooral een gave telefoon op de markt zetten. Niemand had destijds kunnen verzinnen dat we anno 2021 meer dan 4 uur per dag met het apparaat zouden werken, met applicaties als Instagram, Uber en Google Maps.

Datzelfde is het geval met cryptovaluta: we kunnen alleen maar dromen over wat de volgende stappen zullen zijn. Ethereum begon als ‘supercomputer van de wereld’ met zogenaamde ‘smart contracts’, maar is inmiddels ook het fundament geworden voor de hele DeFi- en NFT-wereld. Het wachten is op de nieuwste, briljante uitvinding. Een ding is zeker: crypto is here to stay.

Dit artikel is geen financieel advies en moet ook niet zo worden gezien. Het is mijn mening en moet enkel worden gezien vanuit een informatieve insteek. Doe je eigen onderzoek voordat je in cryptovaluta investeert.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

What’s next for cryptocurrencies? 6 key trends

What’s next for cryptocurrencies? 6 key trends

Full piggy banks, negative interest rates, mistrust of governments and banks, but also enthusiasm for new startups, new possibilities and new technology. The hype surrounding cryptocurrency is getting bigger and crazier by the day. What can we expect in the coming months? In my latest article, I share the 6 key developments that will impact the cryptocurrency industry this coming summer. If you are only used to euros in your wallet, the names of the more than 9,600 different cryptocurrencies probably sound crazy to you. Dogs, hamburgers, Dracula and sperm… You can think of it as crazy as a digital currency has been named after it. It is no longer just the early adopters who buy these digital currencies.

According to a recent market effect study, 700,000 Dutch people have already invested in it and 3.5 million plan to do so in the coming months. According to research by Mastercard, that percentage is 40% worldwide.

Elon Musk has shown how strongly the sector can still be influenced with 1 tweet. If we zoom out and look at the previous bull run in 2017, we also saw a strong correction of -20% every month, which then quickly recovered. It will certainly not be the last correction in the market. Especially because in recent weeks it has been proven again how easy this is to achieve.

The Indomitable Bull

After the major crash of Bitcoin in late 2017 and the demise of hundreds of other digital currencies — the so-called ‘altcoins’ in early 2018 — I saw interest in the underlying blockchain technology and currencies fall just as much as the value of the currency itself. The few articles that appeared in the media were mainly negative in nature, focusing on the failed experiments of many organizations and the many myths surrounding crime and energy consumption, which were clearly not properly researched and substantiated. Bitcoin has since been declared “dead” 411 times.

It is wonderful to see how various startups and organizations have continued to build their products in the lee in recent years. Now that the flowers are blooming again, many of these products are being launched and enthusiastically received by investors. The insane amount of money saved during corona, the negative interest and the fact that saving is no longer profitable, has certainly ensured that interest in cryptocurrencies has taken a bird’s-eye view. And, The market is now very bullish.

The predictions of renowned institutions such as Bloomberg and banks such as Goldman Sachs that the price of Bitcoin can still rise to 100–150 thousand euros, only reinforces this. Moreover, The market value has risen from $200 billion to $2 trillion in just a few months. With the predictions about the number of new investors in cryptocurrencies, this will certainly have a strong positive effect on prices and market value.

2. To the moon… or not?

Unfortunately, the madness also creates various shadow sides. During the previous bull run in 2017/2018, I wrote about the importance of doing your due diligence before putting money into a cryptocurrency somewhere.

Bloomberg’s research into the previous bull run showed that 75% of the underlying cryptocurrency projects were outright scams. According to many reports, this resulted in billions of euros in damage, which the (mostly small) investors lost overnight and could not get back.

The many hacks of exchanges, where the cryptocurrencies are traded, also cause people to lose their digital currencies. North Korea has already made more than $2 billion from these hacks, according to a United Nations study.

People are looking for a still relatively unknown currency, which they hope will certainly ‘m00nen’ (go to the moon, crypto language for very strong rise in value). For example, the second best known and largest cryptocurrency, Ethereum, was worth 30 cents at its opening sale and has already surpassed $3,000 in value.

Crypto Influencers

In the search for these hidden gems, people quickly come across the crypto influencers on channels like Twitter and YouTube, who promote various cryptocurrencies with texts like “going to explode” and “going to the moon”. Some do this with a good financial-technical substantiation, as is also the case with stock prices, some purely with an unsubstantiated story, which later turns out to be paid for by the promoted projects themselves.

With the greatly increased value of cryptocurrencies, the number of investors and trading exchanges, it is becoming more and more lucrative for hackers and scammers to be active in the market. Even though security measures are increasing, it is becoming increasingly important as an owner / investor to take a good look at the security of your accounts and storage of the cryptocurrency itself. This is often not thought of, with all the consequences that entails.

3. Tulip bulbs in 2021

Just like in 2017/2018, I expect that the bubble will burst again at some point and the prices of many cryptocurrencies will fall very sharply. After the previous crash, the total market value fell by 80% in a few months, which was even more than the ‘dot-com crash’.

The fundamentals are stronger now. I expect that many projects will not suddenly disappear, because they already offer products and services and have thus become a full-fledged startup / scale-up. In addition, many large companies, banks and investors have invested in the various cryptocurrencies and have indicated that they will do so for the long term. Bitcoin treasuries provides a wonderful overview. All major banks worldwide have now also switched and are offering, or are going to offer, crypto to their customers: UBS, Goldman Sachs, Morgan Stanley and Deutsche bank. Dutch banks have indicated that they are not yet a fan.

In my view, various cryptocurrencies are therefore really here to stay. But currencies that even the creators have indicated that they created for fun (such as Dogecoin), I see in value and attention collapsing again in due course. There’s even a “dog token category” already, with token names like Shiba, Dogelon, Akita, and Ourshib.

Bubbles are good!

As I wrote in 2019: bubbles are good in my opinion. To separate the wheat from the chaff, take the hype off something and focus on real problems that a technology can tackle. They are rapidly providing wider acceptance, lots of PR and growth money for startups and budgets for organizations to experiment with and build on.

Think before you invest

As an investor in cryptocurrencies, it is extremely important to take a sober look at this yourself. Do you buy a cryptocurrency because just like in a regular company that you buy a share of, you believe in the mission / vision / product of the company? Or do you mainly want to gamble high risk high reward on a strong price increase? Unfortunately, research shows that 95% of people who choose the latter lose their money.

So take a good look at your current portfolio and any future purchase plans, to avoid coming home from a cold fair in the coming months.

4. Digital El Dorado

One of the biggest and fastest growing hypes in cryptocurrency and blockchain right now is certainly Non-Fungible Tokens (NFTs). More and more individuals and organizations are embracing digital art and collectibles. Recently, the total trading volume rose to the all-time high of $1.5 billion in one day. It’s not just the individual digital artworks anymore, like Beeple, which sold for $69 million. On the record day, half a billion worth of digital items were sold from the American basketball league NBA.

Traditional financial institutions are now slowly entering the world of cryptocurrencies, and so will the creative sector. From makers of art, music, films and books, to sports clubs and game developers, who put unique digital items on the blockchain.

Former employees of the two largest auction houses in the world (Christie’s and Sotheby’s) have set up Lobus, which makes it easier to manage art collections with NFTs, but also to (sell) partial ones. For example, you can purchase a digital artwork together with a few friends.

Meanwhile, the largest cryptocurrency trading platform in the world (Binance) has also announced that they are setting up an NFT platform. This will further increase the number of NFTs and their sales worldwide. As a result, the opportunities to trade in NFTs as a cryptocurrency investor are growing.

5. Bitcoin banking

The financial world is being shaken on all sides. The European PSD2 directive makes it possible for large technology companies such as Google and Facebook to enter the market.

A bit overshadowed by the NFT hype, but in my view at least as interesting is Decentralized Finance (DeFi). This revolves around decentralized financing instruments such as loans, savings and insurance, but also trade. The same products that we already know from banks and insurers, but the decentralized blockchain character ensures that the intermediary is removed.

Last year this market was worth a few hundred million, now the total value at the time of writing has grown to $130 billion, as much as the market value of banks like Deutsche Bank. In fact, the products have generated $250 million in the past month for the people who have invested in them.

DeFi on the rise

The various DeFi cryptocurrencies are growing at the same pace in numbers and value. The projects are growing and developing at lightning speed due to the madness in the cryptocurrency market. Not only the free PR, but also the amount of money invested in it, ensures rapid, major technological breakthroughs.

These are no longer just individual startups. Entire ecosystems are built with DeFi platforms, such as Persistence. Where the libertine-anarchist approach of Bitcoin was mainly aimed at making banks superfluous, you now see an interesting merger in many areas between the traditional financial institutions (CeFi, Centralized Finance) and DeFi. The Spunta project came from the European Payment Council, a large group of banks has set up the Marco Polo project and a large group of insurers B3i. The most recent highlight was the move by the European Investment Bank, which raised 100 million with a bond on the Ethereum network.

ING has indicated in a recent report (pdf) that they find DeFi more interesting than Bitcoin. A big step in the amalgamation of traditional institutions and these new decentralized variants and a starting point for an insane development around digital currencies.

6.Crypto Catch22

It is an interesting field of tension to exchange ideas with supporters and opponents of cryptocurrencies about regulation versus innovation. Governments are working in all kinds of areas to stimulate innovation, facilitate start-ups and organize a business climate, so that companies like to do business in our country. On the other hand, one of its core tasks is to protect citizens in the broadest sense of the word.

Current policy too strict
Media these days are full of articles about manipulation within the cryptocurrency market and the lack of understanding surrounding the lack of the right regulation. After the European Union announced that it would allow cryptocurrencies, the Netherlands wanted to become a frontrunner and example in terms of legislation and regulations in that area. Unfortunately, due to these strict laws and regulations, many companies have already stopped or moved to another country.

Now I am a big proponent of setting up a good legal framework in the field of cryptocurrencies. But if that stands in the way of innovation or even drives it away, I have my doubts about it. A recent court ruling between De Nederlandsche Bank and a cryptocurrency trader also confirmed that the current policy is too strict.

International cooperation needed

The recent IPO of cryptocurrency company Coinbase has been an important step for the industry, as the company has signaled from the outset that it is working with lawmakers to ensure a well-functioning industry. With the size and very large trading volumes now taking place within the sector, governments can no longer sit back and watch. This requires international cooperation. If it is made difficult for people to buy Bitcoin in the Netherlands, then they are with 1 click at a trading platform located in Malta, where they do have all the freedoms.

The most recent Crypto Crime Report from Chainalysis (the largest blockchain analysis company in the world) shows that less than 0.3% of cryptocurrency transactions are “suspicious” and that this percentage continues to decline. Something that former CIA director Michael Morell also endorses (pdf). Governments are still fully committed to the so-called ‘Know Your Customer’ and ‘Anti Money Laundering’ laws and regulations, even though they are widely known to be ineffective.

Governments react completely differently

We are currently seeing governments react completely differently. India, like Turkey, wants to ban cryptocurrencies. China is leading the way with the development of its own Central Bank Digital Currency, the most blockchain patents worldwide. And recently there was also the statement from the central bank that Bitcoin is an ‘alternative investment’. Even though it is causing power blackouts, according to the government, Iran continues to encourage the mining of cryptocurrencies such as Bitcoin.

In recent years we have seen how many companies have emerged and grown, despite increasingly strict legislation. From Uber and Airbnb to Google and AliBaba. I also expect that legislation and regulations will have an impact on the services within cryptocurrencies in the coming months. Important steps to make the sector more mature and thus more accessible to the general public.

More than a coin

In my view, due to the focus of many media on the prices of cryptocurrencies, we almost forget what all innovation is about: the cool products and services that are being developed.

The Limburg Fortuna Sittard was the first Dutch football club to release its own fan token. This allows fans to become more involved with the club in all sorts of ways. With his ‘Podcast 2.0’ model, Adam Curry offers podcast listeners the opportunity to thank / reward the creator with Bitcoin for every minute listened. In Heerlen, citizens are rewarded for volunteering with cryptocurrencies. Facebook is busy building its own digital currency ‘DIEM’ and has therefore teamed up with a company that will arrange the issuance of the coins. New developments are added daily, fueled by the large new amount of innovation money that is currently being pumped into the sector.

The new, the next, the never heard off

Steve Jobs wanted to put a cool phone on the market with the introduction of the iPhone. At the time, no one could have imagined that in 2021 we would work more than 4 hours a day with the device, with applications such as Instagram, Uber and Google Maps.

The same is the case with cryptocurrencies: we can only dream about what the next steps will be. Ethereum started out as the ‘supercomputer of the world’ with so-called ‘smart contracts’, but has now also become the foundation for the entire DeFi and NFT world. Waiting for the latest, brilliant invention. One thing is certain: crypto is here to stay.

This article is not financial advice and should not be viewed as such. It is my opinion and should only be seen from an info point

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

When will we get a digital Euro or Dollar? (CBDC)

When will we get a digital Euro or Dollar? (CBDC)

While the world is still fighting hard every day to get the coronavirus under control, another “cold war” is happening the background, the future of our money; the so-called Central Bank Digital Currencies (CBDC). Digital bank money is nothing new; worldwide only 8% of the money used is cash, the rest digital and in some European countries this is even less than 1%. The big difference with CBDCs is that the money is managed by a government and not a commercial bank. The revolution around cryptocurrencies and the underlying blockchain technology has sparked this discussion but has been accelerated over the past year by Facebook’s Diem (formerly Libra) project and the announcement that China is well advanced in developing its own CBDC. What is a CBDC, what are they used for and what can you expect? In this blog you will find all the information

It’s going to be the biggest change in the global financial system after Bretton Woods, according to experts. While in the early years of Bitcoin and blockchain the technology was still dismissed as “criminal” and “unnecessary”, in recent years the discussion has turned completely and most countries and economic regions have now started developing their own digital currency. According to research by the ‘bank of banks’, the Bank of International Settlements (BIS), dozens of central banks are now working on this, representing 80% of the world’s population and 90% of economic activity worldwide and will be 20 in the next 3 years. % of the world’s population have access to it.

“The euro belongs to Europeans and we are its guardian. We should be prepared to issue a digital euro, should the need arise.” Christine Lagarde, President of the ECB

In addition to Facebook and China’s announcements surrounding its own digital currencies, corona has given the discussion an extra boost, according to the European Central Bank (ECB). But it’s not just the pressure from other governments, technology companies and the sharp decline in the use of cash; according to the Dutch National Bank, it can also be used to implement monetary policy, such as reforms around debt and a basic income. According to the Russian Central Bank, their digital ruble is mainly intended to restore power over money to citizens and the Chinese Central Bank has indicated that it will not compete with existing payment apps.

CBDC Developments

The main reason for many central banks to develop their own CBDC remains the risks that commercial banks, such as ING and Rabobank take. According to a recent report by the Dutch Government’s Scientific Council, 10 years after the credit crunch, the commercial banking industry is still vulnerable to major blows. Especially in view of the consequences of corona and the risks that the banks still take, central banks want more control over the money flows. Now that the cash, which they manage themselves, is declining sharply and the influence of tech companies on the financial sector is increasing sharply, setting up their own digital currency is a logical step.

What a digital Euro can look like is clearly shown by the first CBDC recently launched in the Bahamas, the Sand Dollar and the many public experiments with Chinese CBDC, the DCEP. Many experts are frantically looking at the experiments in China, which will reportedly launch the coin globally during the 2022 Winter Olympics, to be held in the country. The country made the first banknotes in our global history and now sees 90% of all payments go through the popular apps WeChat and Alipay, the same size as the worldwide payment of Visa and Mastercard credit cards.

The totalitarian state

According to the government, it is not only a response to Libra, but mainly intended to remove all kinds of layers in payments and thus prevent corruption, combat poverty better and, according to many experts, also to control much more tightly where the money goes. This is also the biggest fear of residents of Europe, according to a recent survey by the ECB. The Chinese government is already going a long way with the control of its citizens, because of the more than 100 million cameras that hang in the country, the ‘social credit’ system and the countless algorithms that automatically determine on big data whether you are a criminal or not.

If, with this information and power over the money, it can also determine (by programming this in the code) whether and what citizens can spend the money on, then you are taking away a significant portion of the freedom. Imagine that a government programs that you can spend money on rent and healthy food, but not on fast food, cigarettes or porn. Or worse; because algorithms think you are engaged in criminal activity, your digital wallet is completely blocked. Due to the “social credit” system, already 23 million Chinese are no longer allowed to leave the country, because their score is too low.

Helicopter money

Even though most Chinese are not yet so enthusiastic about the Chinese DCEP, the government was able to get its citizens to create a digital wallet in a very smart way. Everyone who had installed a wallet on their phone received the digital currency deposited on it. “Free money for everyone,” historian Rutger Bregman would say. The adoption of this currency can therefore go very quickly. African countries are already preparing to use the currency in trade with China, and Huawei’s latest phone models already include a DCEP app. Investment bank Goldman Sachs expects the DCEP to be used by at least 1 billion users in 10 years and to facilitate nearly 20% of all payments in China.

“We need to make sure that our currency is fit for the future. Inaction is not an option.” Fabio Panetta, boardmember ECB

Behind the scenes, Europe is also working hard on its own “digital Euro”. European finance ministers, such as Germany’s Olaf Scholtz, have urged to do everything in their power to have an “answer” to the Chinese plans as soon as possible. Several European countries are already experimenting themselves, such as Italy, Ukraine and the Netherlands that even say they want to play a pioneering role in this. The European Central Bank has indicated in a recent report that it will only make a final decision in the summer of this year whether it wants to issue its own digital Euro and its president, Christine Lagarde, recently indicated that if the ECB decides to do so, it will certainly will take until 2025 before it is actually there.

The American Kodak moment

Also on the other side of the ocean, a fierce discussion about a digital dollar is raging. The head of the American bank has sparked the discussion here with the statement “we do think it is more important to get it right than to be first and getting it right”. However, experts point to the “first mover advantage” that China will have on the global financial scene, with all the consequences that entails. The Chinese government has already indicated that it would like to cooperate with other central banks worldwide, but with the aforementioned, far-reaching functionalities that the DCEP will have, this is mainly viewed with fear rather than enthusiastically worldwide.

There are still a lot of snags that need to be worked on before such coins can appear on the world stage, in my view. The more central the power over such a currency, the easier it is to hack. But also the informal economy, in which 60% of all jobs worldwide function and come under pressure from government regulated money. The International Monetary Fund also continues to question monetary stability, which can be affected by central bank issuance of their own currencies. The speed at which developments are currently taking place on the world stage are fascinating, but also frightening, when you consider the expected consequences of shifts in power. And, The coming year will therefore be a very interesting and important year for the global financial system.

CEO of Web3

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2015. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and agency, he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3 all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the global impact of blockchain technology.

Jan Scheele is active in the web3 (blockchain, crypto, NFTs, DeFi) industry since 2013. Besides (former) CEO of a web3 scaleup and founder of an advisory boutique (working for governments, family offices and several multinationals), he is Digital Leader at the World Economic Forum and Board Member at the Blockchain Netherlands Foundation (BCNL). He is writing, consulting, speaking and training regularly about everything web3, all over the world. Furthermore, he is currently finalizing his book about the rise and global impact of blockchain technology.

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Wanneer krijgen we een digitale Euro (CBDC)?

Wanneer krijgen we een digitale Euro (CBDC)?

Wanneer krijgen we een digitWanneer krijgen we een digitale Euro (CBDC)? Terwijl wereldwijd nog dagelijks keihard wordt gevochten om het corona-virus onder controle te krijgen, speelt er op de achtergrond een andere, ‘koude oorlog’, namelijk die van de toekomst van ons geld; de zogenaamde Central Bank Digital Currencies (CBDC). Digitaal bankgeld is niks nieuws; wereldwijd is nog maar 8% van het gebruikte geld cash en de rest digitaal en in sommige Europese landen is dat zelfs minder dan 1%. Het grote verschil met CBDCs, is dat het geld wordt beheerd door een overheid en niet een commerciële bank. De revolutie rondom cryptovaluta en de onderliggende blockchain technologie heeft deze discussie op gang gebracht, maar is het afgelopen jaar in een grote sneltreinvaart gekomen door Facebook’s Diem (voorheen Libra) project en de aankondiging dat China in een vergevorderd stadium is met de ontwikkeling van een eigen CBDC. Wat is een CBDC, waarvoor worden ze gebruikt en wat kunnen verwachten? In deze blog vind je alle informatie

Het gaat volgens experts de grootste verandering in het wereldwijde financiële systeem worden, na Bretton Woods. Waar in de beginjaren van Bitcoin en blockchain de technologie nog werd weggewuifd als ‘crimineel’ en ‘onnodig’, is de afgelopen jaren de discussie helemaal omgeslagen en zijn inmiddels de meeste landen en economische regio’s, begonnen met de ontwikkeling van een eigen digitale munt. Volgens onderzoek van de ‘bank der banken’, de Bank of International Settlements (BIS), zijn inmiddels tientallen centrale banken hiermee bezig, die 80% van de wereldbevolking en 90% van de economische activiteit wereldwijd vertegenwoordigen en zal in de komende 3 jaar 20% van de wereldbevolking toegang hiertoe hebben.

“The euro belongs to Europeans and we are its guardian. We should be prepared to issue a digital euro, should the need arise.” Christine Lagarde, President of the ECB

Naast de aankondigingen van Facebook en China rondom haar eigen digitale munten, heeft corona de discussie nog een extra zetje gegeven, volgens de Europese Centrale Bank (ECB). Maar het is niet alleen de druk van andere overheden, technologie bedrijven en sterke afname van het gebruik van cash geld; volgens De Nederlandse Bank kan er ook heel goed monetair beleid mee worden doorgevoerd, zoals hervormingen rondom de schulden en een mogelijk basisinkomen. Volgens de Russische Centrale bank is hun digitale roebel vooral bedoeld om de macht over het geld weer terug te leggen bij de burger en de Chinese Centrale Bank heeft aangegeven dat het geen concurrent gaat worden van bestaande betaalapps.

De belangrijkste reden voor veel centrale banken, om een eigen CBDC te ontwikkelen, blijven de risico’s die commerciële banken, zoals ING en de Rabobank nemen. Volgens een recent rapport van de Wetenschappelijke Raad van de Regering, is 10 jaar na de kredietcrisis, het commerciële bankwezen nog steeds kwetsbaar voor grote klappen. Vooral met het oog op de gevolgen van corona en de risico’s die de banken nog steeds nemen, willen centrale banken meer controle op de geldstromen. Nu het cashgeld, wat zij zelf beheren, sterk afneemt en de invloed van techbedrijven op de financiele sector sterk toeneemt, is het opzetten van een eigen digitale munt daarin een logische stap.

Hoe een digitale Euro er uit kan komen te zien, wordt mooi zichtbaar door de eerste CBDC die recent werd gelanceerd op de Bahama’s, de Sand Dollar en de vele openbare experimenten met Chinese CBDC, de DCEP. Er wordt door veel experts koortsachtig gekeken naar de experimenten in China, die naar verluid de munt tijdens de Olympische Winterspelen van 2022, die in het land gehouden worden, wereldwijd zal introduceren. Het land maakte de eerste bankbiljetten in onze wereldwijde geschiedenis en ziet inmiddels 90% van alle betalingen via de populaire apps WeChat en Alipay gaan, qua grootte evenveel geld als dat er wereldwijd met de Visa en Mastercard creditcards wereldwijd wordt afgerekend.

De totalitaristische staat

Het is volgens de overheid niet alleen een reactie op Libra, maar vooral bedoeld om allerlei lagen in betalingen weg te halen en daarmee corruptie te voorkomen, beter armoede te bestrijden en volgens veel experts ook om veel strakker te controleren waar het geld naar toe gaat. Dit is ook gelijk de grootste angst van inwoners van Europa, blijkt uit een recent onderzoek van de ECB. De Chinese overheid gaat al heel ver met de controle op haar burgers, door de meer dan 100 miljoen camera’s die in het land hangen, het ‘social credit’ systeem en de ontelbare algoritmen die automatisch bepalen op big data of je een crimineel bent of niet.

Als het met deze informatie en macht over het geld, ook nog eens kan bepalen (door dit te programmeren in de code) of en waar burgers het geld aan mogen besteden, dan ontneem je een significant groot gedeelte van de vrijheid weg. Stel je voor, dat een overheid programmeert dat je wel geld aan huur en gezond eten mag spenderen, maar niet aan fast-food, sigaretten of porno. Of nog erger; omdat algoritmes denken dat jij je bezighoud met criminele activiteiten, je digitale portemonnee helemaal wordt geblokkeerd. Door het ‘social credit’ systeem, mogen nu al 23 miljoen Chinezen het land niet meer uitreizen, omdat hun score te laag is.

Helikoptergeld

Ook al zijn de meeste Chinezen nog niet zo enthousiast over de Chinese DCEP, de overheid wist op een heel slimme manier haar burgers zo ver te krijgen om een digitale wallet aan te maken. Iedereen die namelijk een wallet had geinstalleerd op zijn telefoon, kreeg hierop de digitale munt gestort. ‘Gratis geld voor iedereen’, zou historicus Rutger Bregman zeggen. De adoptie van deze munt kan dan ook wel eens heel snel gaan. Afrikaanse landen worden al voorbereid op het gebruik van de munt in de handel die zij voeren met China en de nieuwste modellen telefoons van Huawei bevatten al een DCEP-app. Zakenbank Goldman Sachs verwacht dat de DCEP over 10 jaar door minstens 1 miljard gebruikers zal worden gebruikt en een kleine 20% van alle betalingen in China zal faciliteren.

“We need to make sure that our currency is fit for the future. Inaction is not an option.” Fabio Panetta, bestuurslid Europese Centrale Bank

Achter de schermen wordt er in Europa ook al hard gewerkt aan een eigen ‘digitale Euro’. Europese ministers van financien, zoals de Duitse Olaf Scholtz, hebben er op aangedrongen om alles op alles te zetten, om zo snel mogelijk een ‘antwoord’ te hebben op de Chinese plannen. Verschillende Europese landen zijn zelf ook al aan het experimenteren, zoals in ItaliëOekraïne en Nederland zegt zelfs een voortrekkersrol hierin te willen spelen. De Europese Centrale bank heeft in een recent rapport aangegeven pas in de zomer van dit jaar, definitief te beslissen of het een eigen digitale Euro wil gaan uitgeven en haar president, Christine Lagarde, gaf recent aan dat áls de ECB hiertoe besluit, het nog zeker tot 2025 zal duren voordat deze er ook daadwerkelijk is.

“Hopelijk ziet Europa dit als een wake-up call” – Wim Boonstra, econoom Rabobank 

Het Amerikaanse Kodak momentje

 Ook aan de andere kant van de oceaan, woed een felle discussie over een digitale Dollar. Het hoofd van de Amerikaanse bank heeft hier de discussie opgelaaid met de uitspraak “we do think it is more important to get it right than to be first and getting it right”. Experts wijzen echter op het ‘first mover advantage’ wat China gaat hebben op het wereldwijde financiële toneel, met alle gevolgen van dien. De Chinese overheid heeft al wel aangegeven graag samen te werken met andere centrale banken wereldwijd, maar met de eerder genoemde, verregaande functionaliteiten die de DCEP zal hebben, wordt hier wereldwijd vooral angstig in plaats van enthousiast naar gekeken.

Er zijn nog heel veel haken en ogen, waaraan moet worden gewerkt, voordat dergelijke munten op het wereldtoneel kunnen verschijnen, in mijn optiek. Hoe centraler de macht over een dergelijke munt, hoe makkelijker te hacken. Maar ook de informele economie, waar 60% van alle banen wereldwijd in fungeren en in de knel komen met overheids gereguleerd geld. Ook zet het Internationaal Monetair Fonds nog steeds vraagtekens bij de monetaire stabiliteit, die kan worden aangetast door het uitgeven van eigen munten door centrale banken. De snelheid waarmee de ontwikkelingen momenteel gaan op het wereldtoneel zijn enerzijds fascinerend, maar ook beangstigend, als je de verwachte gevolgen van machtsverschuivingen ziet. Het komende jaar gaat dan ook een zeer interessant en belangrijk jaar worden voor het wereldwijde financiële systeem.  

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Blik op blockchain: 4 obstakels & ontwikkelingen

Blik op blockchain: 4 obstakels & ontwikkelingen

Blik op blockchain: 4 obstakels & ontwikkelingen: Het zou overheden omverwerpen en banken overbodig maken. Libertijnen en anarchisten zagen blockchain-technologie als hét middel om beide instituten van hun macht te ontdoen. Het is dan ook erg interessant om te zien dat juist banken en overheden nu zo proactief experimenteren. En de technologie implementeren binnen hun gelederen. Enerzijds zien we momenteel hoe blockchain-technologie prachtig wordt ingezet tijdens de coronacrisis, anderzijds zien we prachtige blockchain-bedrijven omvallen door diezelfde crisis. Wat staat ons de komende tijd te wachten? In deze blog de 4 belangrijkste ontwikkelingen.

Waar ik vorig jaar schreef dat veel organisaties nog zochten naar een succesvolle businesscase, zien we dat in het afgelopen jaar blockchain van buzzword in business opportunity is veranderd. Een groot onderzoek van Deloitte laat zien dat 82% van de organisaties geld besteedt aan de technologie en een kleine 90% een businesscase ziet. De helft ziet het zelfs als een van de top 5 prioriteit. En het aantal succesvolle implementaties in een jaar tijd is verdubbeld. Onderwijsinstituten bundelen hun krachten en bieden massaal opleidingen aan. MKB’s worden ondersteunt door de Europese Unie in het experimenteren met de technologie en tientallen start-ups in Nederland bouwen aan gave blockchain-oplossingen.

Blockchain heeft zich duidelijk bewezen, maar is er nog veel werk aan de winkel. – Staatssecretaris Mona Keijzer

Centrale Banken en hun digitale valuta

Overheden hadden in het begin van het ontstaan van Bitcoin en de onderliggende blockchain-technologie goede redenen om huiverig te zijn. Onderzoek van Oxford laat zien dat in de beginjaren de helft van de Bitcoin-betalingen kan worden gelinkt aan illegale activiteiten. Meer dan 75% van de blockchain-start-ups die tijdens de hype ontstonden, bleken regelrechte scams te zijn. Hierdoor verloren investeerders (vaak consumenten) hun geld. Doordat er geen regelgeving beschikbaar was, werd er voor miljarden dollars geld witgewassen via digitale valuta.

Maar door de bekendmaking van het Libra project, geïnitieerd door Facebook, en de grote ommezwaai van de Chinese overheid op blockchain-gebied (van verbieden naar omarmen) zijn digitale valuta snel uit een verdomhoekje gehaald en op de prioriteitenlijst gezet door veel centrale banken.

Een digitale euro was altijd vloeken in de kerk. Tot Mark Zuckerberg zich ermee ging bemoeien. – De Correspondent

Waar Facebook recent hard is teruggefloten met haar Libra project door overheden wereldwijd, zijn overheden in sneltreinvaart hun eigen digitale valuta gaan ontwerpen. China heeft zelfs al verschillende testen succesvol afgerond. Naast een ‘antwoord’ op Libra, worden vooral de verkapte basisinkomens die landen als Spanje en de Verenigde Staten aan haar bevolking distribueren, gezien als moverende reden voor overheden om extra snel digitale munteenheden te introduceren.

Machtsverschuiving

Het Chinese DCEP-project is momenteel niet alleen het verst ontwikkeld van alle zogenaamde ‘Central Bank Digital Currencies’, maar zorgt ook voor weer een machtsverschuiving op het wereldwijde geopolitieke vlak van de Verenigde Staten naar China. Tegenlicht besteedde hier eerder aandacht aan in ‘De Chinese Dollar‘ en voorspelde de Chinese Renminbi de Amerikaanse Dollar gaat vervangen als wereldreserve munt. Een gamechanger, die wereldwijd voor een grote financiële aardschok zal zorgen.

Het blijft uiteraard wel bijzonder dat een technologie die is ontworpen om digitaal geld mogelijk te maken zonder tussenkomst van overheden, juist nu door overheden wordt gebruikt om controle te krijgen hierop.

Decentrale financieringen

Het zijn niet alleen overheden die voor innovatie zorgen op financieel vlak. Een snel opkomende trend in blockchain land is ‘Decentralized Finance‘. Dit is het ecosysteem van financiële applicaties dat wordt gebouwd op blockchain-technologie. Dit komt er simpelweg op neer dat je allerlei financiële producten kunt afsluiten en zelf kunt aanbieden, zonder tussenpersoon. Denk aan leningen, hypotheken en verzekeringen.

Waar digitale valuta zoals Bitcoin in beginsel bekendheid kregen door het ‘peer-to-peer’ betalen, zorgt DeFi ervoor dat deze financiële producten ‘peer-to-peer’ mogelijk worden gemaakt. Geen negatieve bankrente betalen, maar

  • gewoon spaarrente krijgen via bedrijven als Voluto,
  • direct geld lenen aan een andere consument via Compound,
  • een ‘eerlijke’ verzekering afsluiten via Etherisc of
  • een goedkope hypotheek afsluiten via Liquid.

Het zijn een paar voorbeelden van gave, werkende DeFi-oplossingen, waarvan er elke dag weer nieuwe bijkomen. Inmiddels gaat er al een bescheiden $2 miljard in om en maken een half miljoen mensen gebruik van de verschillende platformen. En dit neemt momenteel exponentieel toe. Zowel het sterk afnemende vertrouwen in geld, vanwege het geprint van triljoenen Dollars en Euro’s uit het niets door overheden, en de geweldige mogelijkheden op gebied van remittance payments voor ontwikkelingslanden, kan die exponentiële groei de komende tijd nog wel eens verder stimuleren.

We always overestimate the change that will occur in the next two years and underestimate the change that will occur in the next ten. – Bill Gates

De onderwijskloof

Om als innovatieve technologie constant te blijven ontwikkelen, stappen te blijven maken en impact te hebben, is onderwijs waanzinnig belangrijk. Onder andere voor het opleiden van nieuwe experts. Maar ook voor het constant updaten van professionals en om het voor een breder publiek begrijpelijk te maken. Denk aan gebruikers en investeerders. Dit is een van de grootste zorgenkindjes van de technologie.

Recent onderzoek van Nyenrode laat zien dat 7 op de 8 Nederlandse executives aangeeft dat het kennisniveau zeer matig is. Onderzoek onder investeerders laat daarnaast zien dat hun matige kennisniveau grote investeringen momenteel tegenhoudt. Er is ook een grote mismatch op gebied van blockchain-experts, wat volgens onderzoek een van de grootste obstakels is voor executives om volgende stappen te nemen.Lees ook: Blockchain is niet levensvatbaar

Hoewel het grootste freelancingplatform wereldwijd, UpWork, het aangeboden aantal mensen met blockchain-skills met een 6000% zag toenemen in het afgelopen jaar, is volgens blockchain dit jaar volgens LinkedIn nog steeds veruit de meestgevraagde skill van bedrijven. Tientallen universiteiten en andere onderwijsinstituten in Nederland en wereldwijd bieden inmiddels blockchain-opleidingen aan en de eerste paar studenten studeren af. Grote bedrijven uit de industrie, zoals Binance en Tezos, zetten hun eigen online ‘universiteiten’ op. Dit doen ze om het onderwijsproces nog meer te ondersteunen en te versnellen. De kloof tussen vraag en aanbod zal echter nog wel even blijven.

Het pacing problem

Het allergrootste obstakel van organisaties om iets met de technologie te doen, is de wet- en regelgeving. Er is een ‘pacing problem‘ ontstaan, omdat de technologie zo snel is doorontwikkeld dat wetgevers dit simpelweg niet kunnen bijhouden. En dit komt niet alleen doordat wetgevers nu eenmaal tijd nodig hebben en nemen om wetgeving te maken. Door de vele, grote, wereldwijde schandalen in de afgelopen jaren zijn door de verschillende tegenreacties vanuit overheden ook barrières opgeworpen. Dit is natuurlijk ongunstig voor de ontwikkeling van de technologie.

We zagen dit bij de grote privacyschandalen rondom de techbedrijven. En de opvolgende GDPR-wetgeving die bij de lancering gelijk alweer outdated was op gebied van blockchain-technologie. Maar ook de ‘move fast and break things’-gedachte van bedrijven als Facebook, Amazon en Google rondom design processen van haar producten en diensten, wordt door veel overheden momenteel op grote schaal beteugeld.

Ook bijzonder veel oude wetgevingen, die vooral in het voordeel werken van traditionele industrieën en niet in dat van nieuwe technologieën, werken hierin niet mee. Gelukkig zijn er vele nieuwe wet- en regelgevingen aangekondigd. Deze nieuwe regels zullen op verschillende vlakken de ouderwetse regels voor papier en post gaan vervangen voor bits en bytes.

Enthousiasme uit alle hoeken van de wereld

Elke dag weer komen er nieuwe experts, start-ups, organisaties en andere enthousiastelingen met de meest geweldige oplossingen, doorbraken en verbeteringen op gebied van blockchain-technologie. Van beveiliging tot snelheid, van schaalbaarheid tot duurzaamheid en praktische businessmodellen. De technologie ontvangt steeds meer enthousiasme uit alle hoeken van de wereld. Maar blockchain heeft ook nog een lange weg te gaan wat betreft verdere doorontwikkeling en volwassen worden.

De komende tijd wordt interessant vanwege de lancering van vele initiatieven, producten, diensten en andere aanverwante elementen. Deze volg ik vol enthousiasme op de voet!

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Cryptovaluta: de 5 belangrijkste ontwikkelingen voor 2021

Cryptovaluta: de 5 belangrijkste ontwikkelingen voor 2021

Cryptovaluta: de 5 belangrijkste ontwikkelingen voor 2021: Het beste jaar ooit en een katalysator voor heel veel meer moois, wat er komend jaar gaat aankomen. De Bitcoin prijs ging naar een ‘all time high’ en in zijn kielzog de vele ‘altcoins’, veel grote en gevestigde stapten in en de verschillende grote projecten, zoals Ethereum, staan op het punt om grote doorbraken te lanceren. Ook komend jaar beloofd dan ook een jaar als nooit tevoren te worden. In deze blog de 5 belangrijkste ontwikkelingen waar ik naar uit kijk.

Eerst even terugblikken

Ook al wordt vaak gezegd dat een dag in de cryptowereld, een jaar in een mensenleven is, zijn de voorspellingen die ik het afgelopen jaar deed, allemaal uitgekomen. De ‘halving’, de halvering van de beloning van de ‘miners’ van het blockchainnetwerk van Bitcoin, in mei zelf niet tot grote koersstijgingen zou leiden, maar daarna wel. We zagen de Bitcoin prijs in maart dippen onder de $4000 en in de loop van het jaar de prijs steeds meer stijgen en uiteindelijk het oude record overtreffen van bijna $20.000. De verschillende crypto-startups hebben het afgelopen jaar ook naar verwachting hard doorgewerkt en komen elke week weer met grote onthullingen. Het gebruik van cryptovaluta is wereldwijd exponentieel toegenomen met inmiddels meer dan 100 miljoen gebruikers en op een gegeven moment werden er afgelopen jaar 25.000 Bitcoin ‘wallets’ (digitale portemonnee) gemaakt in 1 uur tijd. Ook al is er geen pijl op te trekken wat de ‘mother of all coins’ Bitcoin gaat doen qua prijs; de voorspellingen lopen uiteen van 0 naar 1 miljoen Dollar, voed de enorme ‘wall of money’ die wordt gecreerd door overheden wereldwijd om de corona-crisis tegen te gaan, de beweging van veel investeerders naar cryptovaluta.

Whales are on their way

Waar in de vorige grote ‘run’ in 2017, vooral de kleinere retailbeleggers cryptovaluta kochten, was het de afgelopen maanden de beurt aan de ‘grote jongens’. Microstrategy kocht voor een half miljard dollar aan Bitcoin en hun CEO privé voor een kwart, betaalbedrijf Square stak er $50 miljoen in en Paypal kocht 70% van alle nieuw gemaakte (geminede) Bitcoins in de afgelopen maand. Het hoofd investeringen van Blackrock, de grootste investeerder ter wereld, gaf aan dat hij Bitcoin niet meer ziet verdwijnen en zelfs goud op den duur ziet verdwijnen. Dat het niet alleen woorden zijn, maar ook daden, blijkt uit cijfers van bijvoorbeeld Coinbase, wat onder andere ‘crypto custody’ aanbied; het veilig opslaan van cryptovaluta en in een paar maanden tijd hun digitale opslag in waarde zag stijgen van 6 naar 20 miljard dollar zag stijgen.

Het leuke van blockchain en vooral de Bitcoin blockchain, is dat de transacties allemaal openbaar zijn. Daarop kan je hele gave data analyses doen, bijvoorbeeld van de grote investeerders, de ‘whales’ genoemd. Een mooie grafische analyse laat zien dat de grote Bitcoin ‘wallets’ met een omvang van meer dan 1000 Bitcoin (waarde van 20 miljoen euro of meer) razend snel is gestegen en dat deze eigenaren de Bitcoins ook vasthouden en niet verkopen.

De stier is net op dreef

Na twee jaren van de zogenaamde ‘bearmarket’ in cryptovaluta, een lange periode met dalende prijzen, is de ‘bullmarket’ eindelijk aangebroken. De totale omvang van de markt is sinds maart met $500 miljard gestegen en er lijkt maar geen einde aan te komen. Waar de recente koersstijging vooral wordt toegedicht aan de grotere investeerders, is het wachten nu weer op de kleinere retailbeleggers. Bitcoin staat weer voorpagina op de Telegraaf en NU.nl, het aantal zoekopdrachten rondom ‘bitcoin prijs’ is nog nooit zo hoog geweest en het wordt steeds makkelijker gemaakt om cryptovaluta te kopen. Paypal maakte bekend dat haar 300 miljoen gebruikers nu ook cryptovaluta konden gaan kopen, verkopen en bewaren, wat inmiddels 20% van de gebruikers in de Verenigde Staten al heeft gedaan. Met de recente goedkeuring van de Nederlandse bank van een handvol grote Nederlandse cryptovaluta beurzen zoals Coinmerce, zal het ook niet lang meer duren voordat ik weer ‘Bitcoin’ in de rij bij de Albert Heijn of bij de kapper ga horen.

Niet alleen Bitcoin, ook andere cryptovaluta, de zogenaamde ‘altcoins’ zijn waanzinnig in waarde gestegen en van sommigen is de prijs in korte tijd zelfs verdubbeld of verdrievoudigd. Een bekend patroon; in de afgelopen jaren steeds Bitcoin eerst, waarna de altcoins vervolgens exponentieel volgden. Vooral veelbelovende projecten, zoals Ethereum (wat), Chainlink (wat ) en Polkadot (wat ) waren hierin populair.

Grote updates van de grote jongens

De populariteit van de verschillende cryptovaluta, komt mede door de grote ontwikkelingen die zich in de afgelopen tijd hebben afgespeeld en in de nabije toekomst worden gelanceerd. Ethereum, wat qua marktwaarde de tweede cryptovaluta is, is na jaren voorbereiding, begonnen met de lancering van de omvangrijke 2.0 versie van haar netwerk. Een waanzinnige sprong vooruit, vanwege de nieuwe manier van het valideren van transacties, die het netwerk in een klap waanzinnig veel sneller, stabieler en goedkoper maakt. Omdat het netwerk steeds meer wordt gebruikt om zogenaamde ‘smart contracts’ op te bouwen en draaien, maar ook DeFi (decentrale financieringen, waar ik eerder over schreef) zogenaamde ‘DApps’ (decentrale applicaties) en ‘DAOs’ (decentrale organisaties), wordt het ook wel de ‘supercomputer van de wereld’ genoemd en gooit het hoge ogen bij steeds meer investeerders.

Ook al is er nooit meer wat van de mysterieuze Bitcoin oprichter of oprichters Satoshi Nakamoto gehoord, duizenden enthousiastelingen zijn nog dagelijks bezig met het verder ontwikkelen van de code van deze baanbrekende cryptovaluta. Problemen waar Bitcoin al langer mee worstelt; schaalbaarheid en privacy, worden op korte termijn aangepakt met de grote updates Taproot en Schnorr. Een ander ‘top 10 project’, Cardano, een van de grootste concurrenten van Ethereum, komt met de grote ‘Govuen’ update, die nog sterker inzet op decentralisatie en allerlei functionaliteiten beschikbaar maakt voor bedrijven, zoals ‘smart contracts’ en ‘DApps’. NEO gaat met haar 3.0 update de grote ambities waarmaken, om een dusdanig schaalbare blockchain te maken, dat de transactiesnelheid op het niveau komt van dat van reguliere banken.

CryptoCrime neemt toe

Veel geld trekt helaas ook verkeerde mensen aan; criminelen hebben de virtuele weg inmiddels ook goed gevonden en ook het afgelopen jaar werd er voor miljarden aan cryptovaluta gestolen. Recent nog $150 miljoen bij de grote handelsbeurs KuCoin. Volgens de Verenigde Naties zijn dit niet alleen zelfstandig opererende boeven, maar zelfs de regering van Noord-Korea, de inmiddels naar schatting $2 miljard heeft gestolen, voornamelijk om kernwapens mee te ontwikkelen. Helaas verwacht cybersecurity expert Kasparsky ook in het komende jaar een stijgende aandacht van criminelen voor cryptovaluta. Vooral de nieuwere ‘DeFi’ projecten, die vaak te snel groeien om de veiligheid te kunnen blijven garanderen, vallen hieraan ten prooi, zoals dit recent nog gebeurde met Balancer, Akropolis en Opyn.

Dát cryptovaluta enkel voor terroristen en criminelen is, werd recent ook nog eens ontkracht door een directielid van Chainalysis, het grootste crypto-data analyse bedrijf ter wereld, op een blockchain event wat ik recent organiseerde in Amsterdam. Hoewel er steeds meer ‘ransomware’ aanvallen plaatsvinden waar cryptovaluta voor wordt geëist door de criminelen, is het aantal criminele transacties ver onder de 1% gedaald en geven opsporingsinstanties zoals de FBI en Nederlandse Politie zelfs toe dat cryptovaluta hen geweldig in staat stelt om crimineel geld te volgen.

De overheid is aan zet

Ook al wordt de industrie steeds meer volwassen, er gebeuren ook nog heel veel zaken die absoluut niet door de beugel kunnen, zoals het kunstmatig oppompen van prijzen. Door het ‘pacing’ probleem, lopen overheden altijd achter de feiten aan met het opstellen en implementeren van wet- en regelgeving, door de snelle ontwikkelingen van bepaalde technologieën.

De strenge Nederlandse wetgeving, heeft ervoor gezorgd dat verschillende Nederlandse cryptovalutabeurzen inmiddels zijn geregistreerd bij en onder toezicht staan van De Nederlandse Bank. Maar veel van de grootste beurzen wereldwijd, zoals Binance en Bitmex ontlopen deze dans, door zich te vestigen in belasting- en wetgevingsparadijzen als de Kaayman Eilanden en Sechellen.

De CEO van Paypal, Dan Schulman, die zoals ik eerder al schreef in deze blog, het mogelijk heeft gemaakt voor klanten om cryptovaluta te kopen, verkopen en houden, heeft de industrie dan ook opgeroepen om zelf, proactief aan tafel te gaan zitten bij de regelgevende instanties, om te voorkomend dat er straks op allerlei manieren als een soort ‘tegenreactie’ door internationale organen en nationale regeringen, grote obstakels worden opgeworpen. Juist, nu de massa adoptie zulke prachtige vormen begint aan te nemen.

De Europese Unie heeft in september de ‘MICA’ geïntroduceerd; reguleringen rondom de cryptovaluta markt. Ambitieus en vooral gericht op het stimuleren van verantwoordelijke innovaties. Na goedkeuring, zal deze voor alle 27 lidstaten gelden en eindelijk op bredere schaal duidelijkheid geven over de rechten en plichten rondom cryptovaluta voor consumenten en organisaties. Het draagt in mijn optiek bij aan een volwassen wordende markt en zal, door de zekerheid die het gaat bieden, ook steeds meer consumenten en bedrijven aantrekken, om het zowel te gaan gebruiken, als erin te investeren, wat uiteindelijk de hele markt ten goede gaat komen.

Het gaat een bijzonder jaar worden, met de lancering direct in januari van DIEM, het hernoemde cryptovaluta project Libra, wat Facebook heeft geïnitieerd, de lancering van de Chinese DCEP (digitale overheidsmunt) en nog heel veel meer. Het afgelopen jaar was op gebied van cryptovaluta al een om in de boeken te schrijven, 2021 zou dat wel eens heel erg kunnen gaan overtreffen!

Jan Scheele

Jan Scheele werkt dertien jaar op het snijvlak van deep tech, strategie en leiderschap. Als keynote spreker en dagvoorzitter maakt hij technologie tastbaar voor boardrooms, directieteams en grote podia, zonder de complexiteit te versimpelen of te verbergen achter buzzwords.

Zijn achtergrond ligt in het bouwen. Als CEO van een technologie scale-up, oprichter van meerdere techbedrijven en organisator van meer dan vijftig TED-events wereldwijd zag hij van dichtbij hoe technologische keuzes doorwerken in strategie, governance en cultuur. Vanuit zijn betrokkenheid bij het World Economic Forum en de BCNL Foundation kijkt hij daarbij niet alleen naar wat technisch mogelijk is, maar ook naar wat bestuurlijk houdbaar en maatschappelijk wenselijk is.

Hij publiceerde vijf boeken, waarvan twee Amazon-bestsellers, en schrijft wekelijks over AI, blockchain en de organisatorische gevolgen van deep tech. Zijn blogs bereikten inmiddels meer dan twee miljoen lezers.

Mijn wekelijkse

Shot inspiratie

Elke week ontvangen 400+ mensen een shot deep-tech inspiratie. Ook ontvangen? Schrijf je hier rechts gratis in.

Ik spam nooit en gebruik het mailadres
alleen voor deze nieuwsbrief.

Copyright © 2026 Jan Scheele

Ook elke week een shot deeptech inspiratie?

Meld je aan om elk weekend een gratis shot inspiratie te ontvangen in de mailbox.

Ik spam nooit en gebruik het mailadres
alleen voor deze nieuwsbrief.

Paid Search Marketing
Search Engine Optimization
Email Marketing
Conversion Rate Optimization
Social Media Marketing
Google Shopping
Influencer Marketing
Amazon Shopping
Explore all solutions